Η γεωπολιτική σημασία των Δωδεκανήσων και ο ρόλος της Ελλάδας σε ένα
περιβάλλον αυξανόμενων διεθνών εντάσεων βρέθηκαν στο επίκεντρο της
εκδήλωσης για την 78η επέτειο της Ενσωμάτωσης της Δωδεκανήσου, που
διοργάνωσε χθες η Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου στο ξενοδοχείο Acandia, με κεντρικό
ομιλητή τον υπουργό Εξωτερικών Γιώργο Γεραπετρίτη, παρουσία του
περιφερειάρχη Γιώργου Χατζημάρκου, των βουλευτών Μάνου Κόνσολα, Ιωάννη
Παππά, Βασίλη Υψηλάντη και Μίκας Ιατρίδη, καθώς και του δημάρχου Αλέξανδρου
Κολιάδη, αντιπεριφερειαρχών, αντιδημάρχων και εκπροσώπων των τοπικών
φορέων.
Την εκδήλωση άνοιξε ο περιφερειάρχης κ. Χατζημάρκος, ο οποίος αναφέρθηκε στη
διαχρονική ανθεκτικότητα των Δωδεκανήσων απέναντι στις ιστορικές
«περιπέτειες», υπογραμμίζοντας ότι οι νησιώτες κατάφεραν μέσα από δύσκολες
εποχές να διατηρήσουν ακέραιη την ελληνικότητά τους, την πίστη τους και τη βαθιά
εθνική τους συνείδηση. Τόνισε ότι η φετινή επέτειος είναι ιδιαίτερα σημαντική,
καθώς οι εξελίξεις στη Μέση Ανατολή και στην ευρύτερη περιοχή του Ιράν μας
υπενθυμίζουν πόσο εύθραυστες μπορεί να είναι οι ισορροπίες και πόσο πολύτιμη
είναι η ειρήνη και η σταθερότητα για τους λαούς της περιοχής. Αναλυτικότερα
ανέφερε τα εξής:
«Απόψε δεν τιμούμε απλώς μία επέτειο. Στεκόμαστε με σεβασμό απέναντι σε μία
διαδρομή μνήμης, πόνου, υπομονής και τελικά δικαίωσης. Ο τίτλος της σημερινής
μας εκδήλωσης, «Θάλασσα Μνήμης–Γη Ελληνική», δεν είναι τίποτε άλλο από την
ίδια την ταυτότητα του Αρχιπελάγους. Στεκόμαστε μπροστά στην εθνική
επιβεβαίωση με σεβασμό, γνωρίζοντας ότι ταυτότητα είναι βίωμα, αίμα, πίστη,
γλώσσα και ψυχή. Συμπληρώνονται 78 χρόνια από την επίσημη πανηγυρική
ενσωμάτωση της Δωδεκανήσου στην Ελλάδα, όταν ο πόθος γενεών έγινε εθνική
πραγματικότητα.
Τα Δωδεκάνησα ήταν πάντα ένα σταυροδρόμι πολιτισμών, μία γέφυρα ανάμεσα
στην Ανατολή και τη Δύση, ένας χώρος με μεγάλη στρατηγική σημασία, ένας τόπος
ιδιαίτερα επιθυμητός. Γι’ αυτό και η ιστορία τους είναι πυκνή και συγκλονιστική.
Πέρασαν διαδοχικοί κατακτητές που προσπάθησαν να αλλοιώσουν τη γλώσσα μας,
να κάμψουν την πίστη μας, να γκριζάρουν την ελληνική ψυχή των νησιών μας.
Όμως η Ελλάδα παρέμεινε ζωντανή και αδιαπραγμάτευτη. Ο ελληνισμός της
Δωδεκανήσου κράτησε τη μνήμη του, τη γλώσσα του, το φρόνημά του. Η
ενσωμάτωση της Δωδεκανήσου δεν ήρθε ως μία απλή εδαφική μεταβολή. Ήρθε
ως αποκατάσταση της ιστορικής αλήθειας. Ήταν η λύτρωση ενός τόπου που ποτέ
δεν ξέχασε ποιος είναι.
Σήμερα, 78 χρόνια μετά, έχουμε χρέος να μην αντιμετωπίζουμε αυτή την επέτειο ως
μία τελετή μνήμης χωρίς συνέχεια. Σε αυτούς που μας παρέδωσαν τα νησιά μας
ελεύθερα έχουμε χρέος και εμείς, με τη σειρά μας, να τα παραδώσουμε στις
επόμενες γενιές πιο ισχυρά και πάντα ελεύθερα. Σήμερα καλούμαστε να
γιορτάσουμε αυτή την επέτειο σε ένα περιβάλλον που θυμίζει τις ταραχώδεις
εποχές που νομίζαμε ότι πέρασαν ανεπιστρεπτί. Η γεωπολιτική σκακιέρα
σκληραίνει και οι ισορροπίες δοκιμάζονται. Με την επικίνδυνη κλιμάκωση στην
ευρύτερη περιοχή του Ιράν, η ανθρωπότητα αναζητά ισορροπίες. Αυτές οι εξελίξεις
για κάποιους είναι απλώς ειδήσεις που προβάλλονται στις οθόνες. Για τους
νησιώτες είναι κάτι βαθύτερο. Είναι μία υπενθύμιση ότι η γεωγραφία δεν είναι
ουδέτερη. Ότι η θάλασσα, που είναι πηγή ζωής, μπορεί σε μία στιγμή να
μετατραπεί σε πέρασμα αγωνίας. Τα Δωδεκάνησα έχουν ζήσει για αιώνες αυτό που
σήμερα ολόκληρος ο κόσμος φοβάται. Γι’ αυτό και γνωρίζουν καλύτερα από
πολλούς ότι η ειρήνη δεν είναι δεδομένη.
Ο εορτασμός της ενσωμάτωσης φέτος αποκτά μεγαλύτερο νόημα. Είναι μία
υπενθύμιση ότι οι λαοί που άντεξαν στις θύελλες το πέτυχαν γιατί δεν έχασαν την
πίστη τους, την ταυτότητά τους, την εθνική τους συνείδηση. Και είναι επίσης μία
στιγμή που αναδεικνύει με ιδιαίτερη ένταση τη σοβαρότητα της ψυχραιμίας και της
διπλωματίας. Η επίσημη στάση της Ελλάδας αυτές τις ημέρες είναι ψύχραιμη,
αποφασιστική και καθαρή».
Αναφερόμενος ο Περιφερειάρχης στον Υπουργό Εξωτερικών, τόνισε ότι η παρουσία
του στη Ρόδο αποκτά ιδιαίτερο συμβολισμό σε μια περίοδο έντονων γεωπολιτικών
εξελίξεων, υπογραμμίζοντας τον σημαντικό ρόλο που επιτελεί η ελληνική
διπλωματία στην υπεράσπιση της σταθερότητας και των εθνικών συμφερόντων.
«Μέσα σε αυτή τη δύσκολη συγκυρία αποκτά ιδιαίτερο βάρος η παρουσία του
Υπουργού Εξωτερικών της πατρίδας μας, Γιώργου Γεραπετρίτη. Δεν υποδεχόμαστε
απλώς έναν υψηλό προσκεκλημένο σε μία επετειακή εκδήλωση. Υποδεχόμαστε τον
Υπουργό Εξωτερικών της πατρίδας μας σε μία στιγμή που το ίδιο το Υπουργείο
βρίσκεται σε διαρκή κινητοποίηση για τις εξελίξεις στο Ιράν και στη Μέση Ανατολή.
Η παρουσία του στη Ρόδο αυτές τις ώρες στέλνει ένα μήνυμα με ξεχωριστό βάρος:
ότι τα Δωδεκάνησα δεν είναι μία απομακρυσμένη περιοχή, αλλά πυλώνας της
εθνικής αυτοσυνειδησίας. Ένας τόπος όπου συναντώνται η ιστορία, η πολιτική και η
εθνική ευθύνη», είπε ο περιφερειάρχης και πρόσθεσε τα εξής:
«Σε μία περίοδο κατά την οποία η διεθνής σκηνή γίνεται όλο και πιο σκληρή, πιο
απαιτητική και απρόβλεπτη, είναι ο συμπατριώτης μας Υπουργός Εξωτερικών που
έχει επωμιστεί ένα από τα πιο απαιτητικά χαρτοφυλάκια του κράτους μας. Τιμούμε
στο πρόσωπό σας, αγαπητέ Γιώργο Γεραπετρίτη, όχι μόνο τον θεσμικό ρόλο, αλλά
και το ήθος της ευθύνης, την εργατικότητα, τη νηφαλιότητα, την προσήλωση στις
αρχές της διπλωματίας και την επιμονή στην εθνική γραμμή με σοβαρότητα.
Η Ελλάδα, ιδιαίτερα σε τόσο δύσκολες εποχές, χρειάζεται τη σύνεση και την
αποφασιστικότητα, τη μετριοπάθεια μαζί με τη δύναμη. Για εμάς εδώ έχει ιδιαίτερη
σημασία ότι ο άνθρωπος που εκπροσωπεί την Ελλάδα σε αυτό το σκληρό
γεωπολιτικό περιβάλλον κουβαλά τη μνήμη του τόπου, το αλάτι της Καρπάθου, το
αλάτι του Αιγαίου».
“Η αμυντική διάταξη της χώρας μας, η αμυντική θωράκιση των νησιών μας, είναι
για μας η πρώτη και απόλυτη προτεραιότητά”
Ο Υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης αναφέρθηκε με ιδιαίτερη έμφαση
στη βαθιά ιστορική και συμβολική σημασία των Δωδεκανήσων για τον ελληνισμό,
επισημαίνοντας ότι στα νησιά αυτά η έννοια της πατρίδας και της ευθύνης αποκτά
ακόμη πιο έντονο περιεχόμενο. Όπως τόνισε, τα Δωδεκάνησα αποτελούν έναν τόπο
όπου η ελληνική ταυτότητα διατηρήθηκε ακέραιη μέσα στους αιώνες, παρά τις
διαδοχικές κατακτήσεις και τις ιστορικές δοκιμασίες.
«Εδώ, η καρδιά της Ελλάδας χτυπάει εκατό φορές πιο δυνατά, το αίσθημα χρέους
και ευθύνης που έχουμε, η ιστορική διάσταση των Δωδεκανήσων. Στα Δωδεκάνησα,
που τελευταία ενσωματώθηκαν στον εθνικό κορμό, είναι ακριβώς εδώ που μπορείς
να αισθανθείς αυτή την αύρα της ελληνικότητας, της ελληνικής ψυχής. Τα
Δωδεκάνησα, κύριε Περιφερειάρχα, αγαπητοί μου Βουλευτές, κύριε Δήμαρχε,
αγαπητή κυρία Πρόξενε, αγαπητοί φίλοι, ήταν η πιο πολύφερνη νύφη των αιώνων.
Ήταν ένα σταυροδρόμι πολλών πολιτισμών. Ήταν ένα σταυροδρόμι τριών ηπείρων.
Ήταν ο δρόμος του ευρωπαϊκού μεταξιού. Ήταν ο δρόμος που συνέδεε την Ανατολή
με τη Δύση και τον Βορρά με τον Νότο. Εξ ου και τη διεκδίκησαν, διεκδίκησαν τα
νησιά μας, οι Πέρσες, οι Γενουάτες, οι Βενετοί, οι Ιππότες, οι Σταυροφόροι, στη
συνέχεια οι Οθωμανοί, οι Γερμανοί, οι Ιταλοί. Ήταν μια πραγματικά περιζήτητη
νύφη. Η ελληνικότητα των Δωδεκανήσων ήταν τόσο ισχυρή που δεν επηρεάστηκε
ούτε από τις απόπειρες εξανδραποδισμού», είπε ο κ. Γεραπετρίτης, ενώ έκανε
ιδιαίτερη αναφορά στις σύγχρονες γεωπολιτικές εξελίξεις και στον ρόλο που
καλείται να διαδραματίσει η Ελλάδα σε ένα περιβάλλον αυξημένων εντάσεων,
υπογραμμίζοντας ότι η χώρα μας παραμένει σταθερά προσηλωμένη στις αρχές του
διεθνούς δικαίου, στην προστασία των αμάχων και στην ανάγκη διατήρησης της
σταθερότητας στην ευρύτερη περιοχή.
Αναλυτκότερα δήλωσε τα εξής: «Σήμερα, τα Δωδεκάνησα βρίσκονται και πάλι στην
επιφάνεια. Είναι δύσκολες οι στιγμές. Λίγες εκατοντάδες χιλιόμετρα μακριά από
εδώ, από τη Ρόδο, μαίνεται ένας πόλεμος που ανάλογό του δεν έχει ξαναδεί μετά
τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο καμία κοινωνία. Ένας πόλεμος, στον οποίο συμμετέχουν
δέκα κράτη και πολλά άλλα, στην πραγματικότητα, με έμμεσο τρόπο. Ένας πόλεμος,
ο οποίος αυτή τη στιγμή ταλανίζει μια πολύ μεγάλη γεωγραφική περιοχή. Ένας
πόλεμος, στον οποίο συμμετέχουν οι μεγάλες δυνάμεις της εποχής, που η σημασία
του δεν μετριέται μόνο στα χιλιάδες θύματα, τα οποία υπάρχουν καθημερινά. Η
σημασία του μετριέται από το μεγάλο αποτύπωμα, το οποίο αναμένεται να αφήσει
και για το σήμερα αλλά και για το αύριο. Η Ελλάδα τηρεί μια στάση αρχής στον
πόλεμο αυτό, όπως το έχει πράξει όλα τα χρόνια. Τάσσεται πάντοτε με το Διεθνές
Δίκαιο, χωρίς καμία παραχώρηση. Η προστασία των αμάχων του Ανθρωπιστικού
Δικαίου είναι κάτι το οποίο δεν τίθεται σε συζήτηση.
Αυτά τα οποία σήμερα συμβαίνουν στην ευρύτερη περιοχή του Ιράν είναι
πρωτόγνωρα και ως πρωτόγνωρα τα αντιμετωπίζουμε. Θέλω να πω τη βασική
αντίληψη της δικής μας εξωτερικής πολιτικής, της εξωτερικής πολιτικής της
πατρίδας μας. Εκείνο το οποίο αντιλαμβανόμαστε είναι ότι θα πρέπει να έχουμε μία
εξωτερική πολιτική, η οποία θα είναι σθεναρή, θα είναι συνεπής, θα αυξάνει το
αποτύπωμα της χώρας μας. Η Ελλάδα δεν συγκαταλέγεται ανάμεσα στις μεγάλες
δυνάμεις. Δεν είναι ούτε πληθυσμιακά ούτε σε έκταση. Έχει όμως ένα διπλωματικό
αποτύπωμα, το οποίο είναι πολύ μεγαλύτερο από το μέγεθος αυτό. Η Ελλάδα τα
τελευταία χρόνια έχει καταφέρει να είναι στην καρδιά όλων των μεγάλων διεθνών
οργανισμών. Έχει καταφέρει να είναι εκλεγμένο μέλος του Συμβουλίου Ασφαλείας
του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών, ένα πολύ κλειστό κλαμπ 15 χωρών, οι οποίες
συγκαθορίζουν τη διεθνή αρχιτεκτονική ασφαλείας.
Και βεβαίως, τα τελευταία χρόνια έχουμε στηριχθεί πάνω σε ένα τρίπτυχο, το οποίο
γιγάντωσε πιστεύω την πατρίδα μας: ισχυρή διπλωματία, ανθεκτική οικονομία και
αναβαθμισμένη άμυνα. Σήμερα, η Ελλάδα είναι πιο ισχυρή από ποτέ. Το απέδειξε η
πρόσκληση της αδελφής Κύπρου να στηρίξουμε με τα αμυντικά μέσα, τα οποία
διαθέτουμε. Δεν χωρούσε καμία άλλη απάντηση, παρά μόνο εκείνη, την οποία
λάβαμε χωρίς δεύτερη σκέψη. Θα ενισχύσουμε με κάθε τρόπο την Κύπρο, έτσι
ώστε οι απειλές αυτές να πέσουν στο κενό. Είναι ένα ιστορικό χρέος αδελφού
προς αδελφό.
Και ταυτόχρονα ενισχύσαμε την άμυνα των νησιών μας. Η Ελλάδα δεν έχει καμία
επιθετική βλέψη έναντι οποιουδήποτε. Είναι μέσα στο γονιδίωμά της να μην έχει
αυτή την επιθετικότητα. Έχει όμως μια πάρα πολύ ισχυρή θέληση να υποστηρίξει τα
εθνικά της δίκαια χωρίς εκπτώσεις και σε ό, τι αφορά τα δικά μας νησιά είναι κάτι
από το οποίο εμείς δεν θα αποστούμε ποτέ. Η αμυντική διάταξη της χώρας μας, η
αμυντική θωράκιση των νησιών μας, είναι για μας η πρώτη και απόλυτη
προτεραιότητά μας και σε αυτό δεν πρόκειται να κάνουμε πίσω ποτέ.
Σήμερα, ο πρωθυπουργός αποφάσισε να ανταποκριθεί στο αίτημα της γειτονικής
Βουλγαρίας να στηρίξουμε με τα μέσα τα αμυντικά που διαθέτουμε την άμυνα της
Βουλγαρίας, μετακινώντας κάποιες μονάδες εντός της ελληνικής επικράτειας – και
πάλι αμυντικού χαρακτήρα – έτσι ώστε να διασφαλισθεί η ευρύτερη γειτονιά μας
από τυχόν επιθετικές ενέργειες. Σκεφτείτε, η μικρή Ελλάδα ανταποκρίνεται
σήμερα που μιλάμε στα αιτήματα άλλων χωρών για να παρέχει περιφερειακή
ασφάλεια».
Η διεθνής θέση της Ελλάδας σήμερα
Παράλληλα, ο Υπουργός Εξωτερικών στάθηκε στην ενίσχυση της διεθνούς θέσης της
Ελλάδας τα τελευταία χρόνια, σημειώνοντας ότι η χώρα έχει καταφέρει να
ενδυναμώσει το διπλωματικό της αποτύπωμα, να ενισχύσει την άμυνά της και να
διαδραματίζει πλέον πιο ενεργό ρόλο στη διαμόρφωση των διεθνών εξελίξεων, με
γνώμονα πάντα την ασφάλεια, τη σταθερότητα και την προοπτική των επόμενων
γενεών.
«Ο χρόνος που έχει μεσολαβήσει τα τελευταία χρόνια ήταν ένας χρόνος πολύ
μεγάλης ισχύος. Ήταν μεγάλης ισχύος, γιατί η Ελλάδα, βγαίνοντας από μια οδυνηρή
οικονομική κρίση, μπόρεσε να σταθεί στα πόδια της. Μπόρεσε να ενισχύσει τους
πολίτες της. Όχι όσο θα έπρεπε. Χρειάζεται ακόμη μεγαλύτερη ενίσχυση και
χρειάζεται μεγαλύτερη ενίσχυση, ιδίως σε ό,τι αφορά τις ακριτικές της περιοχές.
Κατάφερε να φύγει από τη λογική του μαύρου προβάτου της ευρωπαϊκής
οικογένειας και να καταστεί ένας πολύ ισχυρός πόλος, στην πραγματικότητα να
καταστεί ένας επισπεύδων σε ό,τι αφορά τις πρωτοβουλίες που αναλαμβάνονται
σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Μια εξωστρεφής Ελλάδα στήριξε την άμυνά της, η οποία
για πολλά χρόνια, λόγω της οικονομικής δυσπραγίας, υπολείπετο, έτσι ώστε
σήμερα να μπορούμε να καμαρώνουμε για τον στόλο, τον οποίο έχουμε
αναβαθμίσει, για τις δυνατότητες που μας παρέχουν τα πολεμικά μας αεροσκάφη,
η Ελληνική Πολεμική Αεροπορία, τα οποία δίνουν την αίσθηση της πραγματικής
δύναμης, όχι γιατί αυτό είναι κάτι το οποίο για εμάς είναι αναγκαίο, αλλά κυρίως
διότι αυτό είναι εκείνο, το οποίο αισθανόμαστε ως υποχρέωση να χτίσουμε για τις
επόμενες γενιές των Ελλήνων, οι οποίες θα έρθουν. Διότι πάντοτε, όταν επιλέγεις
μια πολιτική, το πρώτο που πρέπει να σκέφτεσαι είναι τι θα αφήσεις στις επόμενες
γενιές, όπως άφησαν οι ηρωικοί συμπατριώτες μας, οι οποίοι διατήρησαν επί
αιώνες, από τον 14ο αιώνα, οι Δωδεκανήσιοι, μια ελληνική ψυχή, ένα ελληνικό
πνεύμα, μια ελληνική παιδεία. Δεν αλλοίωσαν τα χαρακτηριστικά τους. Επέμεναν
στην ενσωμάτωση με την Ελλάδα, έτσι ώστε στο τέλος της ημέρας να μπορέσει να
κερδηθεί. Και αυτή είναι η μεγαλύτερη παρακαταθήκη. Γιατί εκείνο το οποίο
εμείς έχουμε ως υποχρέωση απέναντι στις προηγούμενες γενιές είναι στην ουσία
η δέσμευσή μας απέναντι στις μελλοντικές γενιές.
Και θέλω να πω κλείνοντας και προτού ευχαριστήσω και πάλι για την ιδιαίτερη τιμή
την οποία είχα σήμερα να βρίσκομαι ανάμεσά σας, ότι τα τελευταία χρόνια η
Ελλάδα πολλαπλασίασε την ισχύ της. Σήμερα όχι μόνο διαθέτει την ισχύ, αλλά
διαθέτει και την παράσταση της ισχύος. Και αυτό το αναγνωρίζουν όλοι. Και αυτό
είναι κάτι για το οποίο νομίζω θα χαίρονταν οι ψυχές όλων των Δωδεκανησίων,
όλων των γενεών που πέρασαν. Χρόνια πολλά σε όλους», είπε ο κ. Γεραπετρίτης.
