Σε νέα εποχή περνούν οι διασταυρωτικοί έλεγχοι για οχήματα, καθώς η φορολογική διοίκηση ενεργοποιεί μηχανισμούς τεχνητής νοημοσύνης τόσο για την επιβολή προστίμων όσο και για την επεξεργασία ενστάσεων που υποβάλλουν οι πολίτες για ανασφάλιστα αυτοκίνητα, απλήρωτα τέλη κυκλοφορίας, ΚΤΕΟ και δηλώσεις ακινησίας.
Με νέα διάταξη, η Γενική Γραμματεία Πληροφοριακών Συστημάτων αποκτά τη δυνατότητα να αξιοποιεί εργαλεία ΑΙ ώστε να επιταχυνθεί η εξέταση χιλιάδων υποθέσεων που σήμερα «λιμνάζουν» για μήνες λόγω φόρτου εργασίας και γραφειοκρατίας.
Το νέο ψηφιακό μοντέλο έρχεται σε μια περίοδο όπου οι ηλεκτρονικές διασταυρώσεις αποκαλύπτουν εκτεταμένες παραβάσεις. Στον τελευταίο μεγάλο έλεγχο της ΑΑΔΕ εντοπίστηκαν πάνω από 125.000 ανασφάλιστα οχήματα, ενώ περισσότερα από 170.000 αυτοκίνητα εμφανίζονταν να κυκλοφορούν χωρίς να έχουν καταβληθεί τέλη κυκλοφορίας.
Παράλληλα, εντείνονται οι έλεγχοι και για τα οχήματα που δηλώνονται σε καθεστώς ψηφιακής ακινησίας αλλά στην πράξη συνεχίζουν να κυκλοφορούν κανονικά στους δρόμους.
Η ΑΑΔΕ αξιοποιεί πλέον στοιχεία ακόμη και από τα διόδια, όπου μέσω αναγνώρισης πινακίδων καταγράφεται η διέλευση οχημάτων που θεωρητικά θα έπρεπε να παραμένουν ακινητοποιημένα.
Μάλιστα, το σύστημα λειτουργεί σχεδόν σε πραγματικό χρόνο, επιτρέποντας στις αρχές να εντοπίζουν εύκολα περιπτώσεις παραβίασης της ακινησίας.
Υπενθυμίζεται ότι όταν ένας ιδιοκτήτης θέτει το όχημά του σε ψηφιακή ακινησία απαλλάσσεται από τέλη κυκλοφορίας, όμως υποχρεούται να δηλώσει το ακριβές σημείο στάθμευσης του οχήματος. Ακόμη και μικρή μετακίνηση μπορεί να οδηγήσει σε βαριά πρόστιμα και άρση της ακινησίας.
Οι πρόσφατοι στοχευμένοι έλεγχοι της ΑΑΔΕ σε Αττική, Θεσσαλονίκη, Θεσσαλία, Κιλκίς και Κρήτη αποκάλυψαν δεκάδες περιπτώσεις παράνομης κυκλοφορίας.
Συνολικά εντοπίστηκαν 161 οχήματα που παραβίαζαν το καθεστώς ακινησίας, εκ των οποίων 123 αυτοκίνητα και 38 μοτοσυκλέτες. Ιδιαίτερα εκτεταμένες παραβάσεις καταγράφηκαν σε επιχείρηση μεταχειρισμένων οχημάτων στα Τρίκαλα, όπου βρέθηκαν περισσότερα από 100 οχήματα σε εμπορική χρήση ενώ είχαν δηλωθεί σε ακινησία.
Παραβάσεις διαπιστώθηκαν επίσης σε Θεσσαλονίκη, Αττική και Ηράκλειο, ενώ σε αρκετές περιπτώσεις τα οχήματα εντοπίστηκαν σε διαφορετικό σημείο από αυτό που είχε δηλωθεί στην πλατφόρμα ακινησίας.
Το νέο στοιχείο, ωστόσο, είναι ότι στην επόμενη φάση των ελέγχων θα συμμετέχει ενεργά και η τεχνητή νοημοσύνη. Οι πολίτες που λαμβάνουν πράξεις προστίμων θα συνεχίσουν να έχουν τη δυνατότητα να υποβάλουν ηλεκτρονικά ένσταση μέσω της εφαρμογής «Διασταυρωτικοί Έλεγχοι», επισυνάπτοντας δικαιολογητικά και έγγραφα που αποδεικνύουν τους ισχυρισμούς τους.
Το σύστημα ΑΙ θα αναλαμβάνει να «διαβάζει» τα έγγραφα, να ελέγχει την εγκυρότητά τους και να αξιολογεί αν συνδέονται πράγματι με τον λόγο της ένστασης. Παρότι η τελική απόφαση θα συνεχίσει να λαμβάνεται από αρμόδιο υπάλληλο, η τεχνητή νοημοσύνη θα παράγει ουσιαστικά μια πρώτη εισήγηση για την αποδοχή ή απόρριψη της ένστασης.
Η διαδικασία αυτή αναμένεται να περιορίσει σημαντικά τους χρόνους διεκπεραίωσης, καθώς σήμερα πολλές υποθέσεις παραμένουν σε εκκρεμότητα για μεγάλο χρονικό διάστημα.
Σύμφωνα με τη νέα διάταξη, ο υπάλληλος που εξετάζει την υπόθεση δεν θα είναι υποχρεωμένος να αιτιολογεί γιατί διαφωνεί με την πρόταση του συστήματος ΑΙ. Οι πολίτες θα ενημερώνονται ηλεκτρονικά για το αποτέλεσμα της ένστασής τους μέσα σε διάστημα έως 30 εργάσιμων ημερών, είτε μέσω της σχετικής πλατφόρμας είτε μέσω SMS και email για όσους είναι εγγεγραμμένοι στο ΕΜΕΠ.
Οι πράξεις προστίμων, οι οφειλές και το πλήρες ιστορικό κάθε οχήματος θα είναι διαθέσιμα μέσω της εφαρμογής «Διασταυρωτικοί Έλεγχοι» στο gov.gr και στο oximata.gov.gr με χρήση κωδικών Taxisnet.
Το οικονομικό επιτελείο υποστηρίζει ότι το νέο σύστημα θα λειτουργεί εντός του ευρωπαϊκού πλαισίου για την τεχνητή νοημοσύνη και την προστασία προσωπικών δεδομένων, επιχειρώντας παράλληλα να επιταχύνει τον ψηφιακό μετασχηματισμό των φορολογικών ελέγχων.
