«Αν από τον καναπέ μπορούμε να τους εκθέτουμε με τέτοιο τρόπο, φαντάσου να σηκωθούμε κιόλας». Με αυτή τη φράση ο δικηγόρος Χρίστος Μαλιαράκης απάντησε μέσω του Πρωινού Xpress της Ρένας Παυλάκη, στην ανάρτηση του Σωτήρη Βαγιανού περί «δικαστών του καναπέ και του ραδιοφώνου», για την υπόθεση της πολύπαθης βίλας Ακάβη στην πόλη της Ρόδου.
Η υπόθεση ξεκίνησε όταν ο Χρήστος Μαλιαράκης, Πρόεδρος της RICHeS (Rhodes International Culture & Heritage Society) με ανάρτησή του στις 27 Ιουνίου, κατήγγειλε ότι συνεργείο που εργαζόταν, όπως ανέφερε, για λογαριασμό της ΔΕΥΑΡ, στο πλαίσιο εργασιών, φέρεται να κατέστρεψε τον περίβολο και τον εξωτερικό τοίχο της Βίλας Ακάβη. Υπενθύμισε μάλιστα ότι η Βίλα είναι κηρυγμένο μνημείο και ότι ο περίβολος δεν είναι ένας απλός τοίχος, αλλά μέρος του συνόλου του μνημείου, με ιδιαίτερη αρχιτεκτονική αξία, καθώς η σκάλα της εισόδου ήταν διακοσμημένη αριστερά και δεξιά με κοχύλια.
Η ανάρτηση προκάλεσε την αντίδραση του Σωτήρη Βαγιανού, ο οποίος απάντησε δημόσια, υποστηρίζοντας ότι οι εργασίες έγιναν στο πλαίσιο προγραμματισμένης διακοπής της κυκλοφορίας για την αποκατάσταση βλάβης της ΔΕΥΑΡ, ότι υπήρξε συνεργασία της Διεύθυνσης Μεσαιωνικής Πόλης και Μνημείων με τη ΔΕΥΑΡ και ότι η προτεινόμενη παρέμβαση, καθώς και ο τρόπος αποκατάστασης, διαβιβάστηκαν στη Διευθύντρια της Υπηρεσίας Νεωτέρων Μνημείων, Παρασκευή Μωραΐτου, από την οποία, όπως έγραψε, ελήφθη η απαιτούμενη έγκριση ώστε οι σχετικές εργασίες να ενταχθούν στο έργο.
Μόνο που η συνέχεια ήρθε να ανατρέψει πλήρως αυτή την εκδοχή. Η Υπηρεσία Νεωτέρων Μνημείων και Τεχνικών Έργων Δωδεκανήσου, απαντώντας εγγράφως στον Χρήστο Μαλιαράκη, ξεκαθάρισε ότι δεν έχει χορηγήσει έγκριση εργασιών καθαίρεσης της βορειοανατολικής γωνίας της περίφραξης του κτιρίου, στη συμβολή των οδών Β. Ηπείρου και Παπαλουκά, που αποτελεί νεότερο μνημείο. Στο ίδιο έγγραφο αναφέρεται ότι έχει εκδοθεί σχετικό σήμα διακοπής εργασιών.
Μιλώντας στην εκπομπή μας, ο Χρήστος Μαλιαράκης στάθηκε ακριβώς σε αυτή τη θεσμική διάψευση. «Πάμε στην απάντηση ότι όχι απλά δεν υπάρχει έγκριση, αλλά ότι προχώρησαν στην Υπηρεσία Νεωτέρων Μνημείων σε σήμα διακοπής εργασιών», είπε χαρακτηριστικά, σημειώνοντας ότι όσο μεγαλύτερο και πιο «περίτεχνο» είναι ένα ψέμα, τόσο περισσότερο επιχειρεί να κλονίσει εκείνον που το ακούει, ιδίως όταν εμπλέκεται το όνομα προϊσταμένης υπηρεσίας.
Ο ίδιος τόνισε ότι η αρχική του ανάρτηση δεν είχε προσωπικές αιχμές, ούτε καταγγελτικό ύφος εναντίον συγκεκριμένων προσώπων. Είχε, όπως είπε, τη μορφή μιας αντικειμενικής καταγραφής. Η Βίλα Ακάβη, άλλωστε, έχει για τον ίδιο ιδιαίτερη σημασία, καθώς έχει ερευνήσει την ιστορία της και έχει ασχοληθεί με το ποιος ήταν ο Ακάβης από τον οποίο έλαβε το όνομά της.
«Όταν είδα τον τοίχο πεσμένο, έκανα αυτή την ανάρτηση, πολύ ψύχραιμη, πολύ αντικειμενική. Ούτε κατηγορίες εκτόξευσα προς συγκεκριμένα άτομα, ούτε τίποτα. Όποιος έχει τη μύγα μυγιάζεται και μετά εκτίθεται περισσότερο», ανέφερε.
Για τους λόγους για τους οποίους ο κ. Μαλιαράκης δεν “καλύφθηκε” από τον ισχυρισμό Βαγιανού, δήλωσε:
“Βεβαίως κάτι δεν κόλλαγε γιατί δεν πίστευα ότι θα μπορούσε προϊσταμένη μιας υπηρεσίας, που ξέρω ότι κάνει μεγάλο έργο και δουλειά και είναι ιδιαίτερα προσεκτική στο τι άδειες δίνονται και με τον τρόπο με τον οποίο εκτελούνται οι εργασίες, θα έδινε με τέτοιο τρόπο να γίνει μία κατεδάφιση ενός τοίχου. Θεωρώ ότι θα ήταν πιο προσεκτική. Λέω «κάποιο λάκκο έχει η φάβα εδώ πέρα», δεν είναι έτσι αυτό, δεν δίνονται έτσι οι άδειες για την κατεδάφιση ενός τοίχου ενός μνημείου. Υπάρχει συγκεκριμένος τρόπος, υπάρχει μελέτη η οποία κατατίθεται στην υπηρεσία, πρέπει να εγκριθεί ο τρόπος, το συνεργείο. Συγκεκριμένα. Από τη στιγμή που είναι μέρος του μνημείου και ο περίβολος γιατί είναι και η σκάλα της ανόδου που είναι με τα κοχύλια. Δεν γίνεται έτσι πάμε με έναν εκσκαφέα, όπως χαρακτηριστικά είπατε και το ρίχνουμε κάτω και τελειώσαμε. Φαντάζομαι ότι όταν η κα Μωραΐτου είδε το όνομά της να εμπλέκεται σε μία άδεια την οποία δεν έδωσε, ο θεώρησε ότι ορθόν είναι να ξεκαθαρίσει το ζήτημα άμεσα”.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στην επίθεση που δέχθηκε, όπως είπε, προσωπικά. Ο κ. Μαλιαράκης σημείωσε ότι η δική του τοποθέτηση δεν περιείχε χαρακτηρισμούς για την αξιοπιστία, την ικανότητα ή τις δεξιότητες κανενός, αντιθέτως όμως η απάντηση που δόθηκε εναντίον του κινήθηκε σε προσωπικό επίπεδο και μάλιστα με την κατηγορία ότι κάποιος άλλος υπαγόρευσε την ανάρτησή του.
«Δεν με ξέρει καλά ο κύριος που έκανε την ανάρτηση εναντίον μου. Δεν λειτουργώ έτσι. Είμαι αρκετά χρόνια στα κοινά, ασχολούμαι με διάφορα θέματα και με τα μνημεία ακόμα περισσότερο. Αυτό το πολύ προσβλητικό ad hominem, καθαρά κατά προσώπου επίθεση, αυτό με πείραξε ακόμα περισσότερο», είπε.
Αναφέρθηκε μάλιστα στον τόπο με τον οποίο η δημοτική αρχή αντιμετωπίζει πολίτες και δημοσιογράφους που εκφράζουν διαφορετική άποψη και ερευνούν:
” Αναφέρομαι και στους πολίτες και στους δημοσιογράφους. Ενώ η δική μου ανάρτηση δεν είχε ούτε κανένα προσωπικό χαρακτηρισμό ως προς την αξιοπιστία, την ικανότητα ή τις δεξιότητες των συνεργείων ή αυτών που αποφασίζουν για λογαριασμό των συνεργείων προφανώς, αλλά βλέπω ότι όχι μόνο λες ψέματα, αλλά επιτίθεσαι θεωρώντας ότι είναι η καλύτερη άμυνα το να κάνεις μία επίθεση, με τρόπους και πολύ προσβλητικούς, ότι «έχω τη δική μου αυθεντία», «εντέλλομαι από συγκεκριμένα μη κατονομαζόμενα άτομα τα οποία με βάζουν να κάνω…». Δεν με ξέρει καλά ο κύριος που έκανε την ανάρτηση εναντίον μου. Δεν λειτουργώ έτσι. Είμαι έτσι αρκετά χρόνια στα κοινά, ασχολούμαι με διάφορα θέματα και με τα μνημεία ακόμα περισσότερο, οπότε δεν υπάρχει τέτοια περίπτωση. Δηλαδή αυτό το πολύ προσβλητικό «ad hominem» επίθεση, έτσι, καθαρά κατά προσώπου δηλαδή επίθεση, αυτό με πείραξε ακόμα περισσότερο“, είπε μεταξύ άλλων.
Τραμπολίνο : Να αποφασίσει ο Δήμος τί θέλει.
Στη συζήτηση ετέθη και το ευρύτερο ζήτημα της στάσης της δημοτικής αρχής απέναντι στα μνημεία, με τον Χρήστο Μαλιαράκη να συνδέει την υπόθεση της Βίλας Ακάβη με το θέμα του Τραμπολίνου και τη στάση του Δήμου Ρόδου. Όπως είπε, ο Δήμος πρέπει να αποφασίσει τι θέλει. «Αυτό που θέλει ο ροδιακός λαός είναι ότι το Τραμπολίνο ανήκει στον Δήμο Ρόδου και στους πολίτες του. Οπότε θα πρέπει να βρει τα επιχειρήματα να στηρίξει την άποψη αυτή και όχι να αποποιείται τις ευθύνες για το κόστος ή για οτιδήποτε».
Ο κ. Μαλιαράκης υπογράμμισε ότι τα νομικά επιχειρήματα μπορούν είτε να σώσουν μια υπόθεση είτε να την πνίξουν μέσα σε ασάφειες, αρμοδιότητες και εκκρεμότητες. Στην περίπτωση του Τραμπολίνου, όπως είπε, τα επιχειρήματα είναι υπέρ του Δήμου, αρκεί ο Δήμος να θέλει πράγματι να τα χρησιμοποιήσει. «Εκτός αν πράγματι δεν το θέλεις, οπότε λες “δεν το θέλω” και θα το διεκδικήσει κάποιος άλλος», ανέφερε, επισημαίνοντας την αντίφαση να εμφανίζεται ένα μνημείο ως τοπόσημο και «ψυχή των Ροδιτών», αλλά στην πράξη να αντιμετωπίζεται με αποποίηση ευθύνης.
“Θεωρώ ότι ο δήμος θα πρέπει να αποφασίσει τι θέλει. Και θεωρώ ότι αυτό που θέλει τουλάχιστον ο ροδιακός λαός είναι ότι το Τραμπολίνο ανήκει στο Δήμο Ρόδου και στους πολίτες του. Οπότε θα πρέπει να βρει τα επιχειρήματα να στηρίξει την άποψη αυτή και όχι να αποποιείται τις ευθύνες για το κόστος ή για οτιδήποτε” ανέφερε.
Και πρόσθεσε: “Πολλά έχουμε πει για το Τραμπολίνο. Ναι, είναι μνημείο, είναι μέρος της ψυχής των Ροδιτών, είναι μέρος της ζωής μας, άρα αυτό κρατάμε και θα πρέπει να στηρίξουμε την άποψη ότι το Τραμπολίνο ανήκει στο Δήμο Ρόδου. Και θα πρέπει να βρεις τα επιχειρήματα, γιατί τα νομικά μπορεί να πνιγείς ή μπορεί να σωθείς. Με την έννοια ότι μπορείς να χαθείς σε πελάγη νομοθεσίας, αρμοδιοτήτων, ασαφειών, αλλά από την άλλη μπορείς να τα χρησιμοποιήσεις με τέτοιο τρόπο ώστε να στοιχειοθετήσεις, να βάλεις τις βάσεις για τα επιχειρήματά σου. Και τα επιχειρήματα εδώ είναι υπέρ του δήμου. Εκτός αν πράγματι δεν το θέλεις, οπότε λες «δεν το θέλω», οπότε θα το διεκδικήσει κάποιος άλλος. Και μάλιστα μου κάνει εντύπωση, είναι το μοναδικό κτίριο, κτίσμα, μνημείο, κατασκευή την οποία δεν τη θέλει κανένας. Και ενώ συνήθως λέμε μας παίρνουν τα περιουσιακά στοιχεία οι κακοί, το κακό κράτος, το αθηναϊκό κεντρικό κράτος, εδώ που έχουμε μία δυνατότητα να διεκδικήσουμε κάτι, το οποίο… όχι να το διεκδικήσουμε, να πάρουμε κάτι το οποίο δεν διεκδικεί κανένας, κάνουμε και εμείς πίσω. Το ζήτημα είναι τι θέλεις να κάνεις. Θέλεις να λύσεις το πρόβλημα πραγματικά ή θέλεις να κάνεις μία επικοινωνιακή διαχείριση του πράγματος τώρα που είναι στην επικαιρότητα και να καλύψεις κάπως το έδαφος; Αλλά βλέπεις και ότι εδώ βγαίνει ο δήμαρχος τη μια μέρα και λέει «ήταν πάντα και θα είναι πάντα δικό μας» και την επόμενη μέρα δημοσιεύεται η απάντηση της διεύθυνσης Μεσαιωνικής Πόλης και μνημείων που λέει “δεν είναι δικό μας”.
Στο ίδιο πλαίσιο, σχολίασε και τον κίνδυνο που μπορεί να δημιουργηθεί όταν ο Δήμος στέλνει έγγραφα προς την ΕΤΑΔ δηλώνοντας ουσιαστικά ότι ένα τμήμα του μνημειακού συγκροτήματος δεν του ανήκει. «Όταν λες ότι δεν είναι δικό μου, η εταιρεία μετά μπορεί να πει τελικά, αφού δεν είναι δικό σας και επιμένετε ότι δεν είναι δικό σας, φέρτε το όλο και τελειώσαμε», είπε, προειδοποιώντας ότι τέτοιες κινήσεις μπορούν να ανοίξουν επικίνδυνες συζητήσεις.
“Θεωρώ ότι υπάρχει πέντε γραμμάρια μυαλό στους ανθρώπους που αποφασίζουν για να μπορούν να κλείσουν μια τέτοια συζήτηση και να μην ανοίξει ακόμα περισσότερο” ανέφερε.
Η συζήτηση επεκτάθηκε και στο ζήτημα των drones στη Μεσαιωνική Πόλη, με τον κ. Μαλιαράκη να το χαρακτηρίζει επίσης παράδειγμα απόστασης ανάμεσα σε όσα λέγονται δημόσια και σε όσα προκύπτουν από τα έγγραφα. Όπως ανέφερε, η έκθεση του DPO είναι καταλυτική σε σχέση με όσα υποστήριζε ο Δήμος και, κατά την άποψή του, το θέμα δεν θα έπρεπε να έχει περάσει από τη Δημοτική Επιτροπή με τον τρόπο που πέρασε.
Το συμπέρασμα που προκύπτει από τη συζήτηση είναι ότι στη Βίλα Ακάβη, στο Τραμπολίνο, στα drones, επαναλαμβάνεται το ίδιο μοτίβο: αποφάσεις, αναρτήσεις, απαντήσεις, επιθέσεις σε όσους θέτουν ερωτήματα και, στη συνέχεια, έγγραφα που έρχονται να αποδομήσουν το επικοινωνιακό αφήγημα.
Όπως είπε ο Χρήστος Μαλιαράκης, με την ατάκα που έδωσε και τον τόνο της συζήτησης: «Αν από τον καναπέ μπορούμε να τους εκθέτουμε με τέτοιο τρόπο, φαντάσου να σηκωθούμε κιόλας».
