Ο Δήμος Λέρου συγκέντρωσε 13/16 και αναδείχθηκε μεταξύ των 10 κορυφαίων Δήμων της Ελλάδας στην έρευνα του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας για το διαχειριστικό έτος 2025
Μια ιδιαίτερα σημαντική διάκριση σε πανελλαδικό επίπεδο καταγράφει ο Δήμος Λέρου, ο οποίος κατατάσσεται στη 10η θέση μεταξύ των 332 Δήμων της χώρας στη νέα μελέτη του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας για την αποτελεσματικότητα, τη διακυβέρνηση, τις διαδικασίες εσωτερικού ελέγχου, τη δημοσιονομική διαχείριση και τη διαφάνεια των Δήμων για το οικονομικό έτος 2025.
Πρόκειται για την έρευνα με τίτλο «Αξιολόγηση της Αποτελεσματικότητας, της Διακυβέρνησης και των Διαδικασιών Εσωτερικού Ελέγχου των Δήμων της Ελλάδας – Ανάδειξη Δήμων-Προτύπων για το Διαχειριστικό Έτος 2025», η οποία πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο του Προγράμματος Μεταπτυχιακών Σπουδών «Βιώσιμη Λογιστική, Χρηματοοικονομική & Διακυβέρνηση» του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας.
Η τελική κατάταξη είναι ιδιαίτερα θετική για τη Λέρο: 10η θέση σε σύνολο 332 Δήμων και βαθμολογία 13 στις 16 εξεταζόμενες διαδικασίες, επίδοση που την εντάσσει στην κορυφαία ομάδα Δήμων της χώρας.
Συγκινημένος ο Δημαρχος κ. Τιμόθεος Κωττακης δήλωσε στην 12nisospress ότι δεν γνώριζε τα αποτελέσματα και ότι είναι υπερήφανος για την 1η θέση του Δήμου Λέρου στην Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου και την 10η Πανελλαδικά και συμφωνήσαμε σε μια συνέντευξη μαζί του για το τόσο σημαντικό θέμα.
Τι ακριβώς αξιολόγησε η μελέτη
Η συγκεκριμένη έρευνα δεν αποτελεί δημοσκόπηση πολιτών ούτε αξιολόγηση με βάση γενικές εντυπώσεις για την εικόνα ενός Δήμου.
Πρόκειται για πολυπαραμετρική αξιολόγηση διοικητικών και ελεγκτικών διαδικασιών, με κριτήρια που σχετίζονται με τη χρηστή δημοσιονομική και οικονομική διαχείριση, την αποτελεσματικότητα των μηχανισμών εσωτερικού ελέγχου, την ορθή διακυβέρνηση, τη λογοδοσία και τη διαφάνεια στη διοικητική λειτουργία και στη λήψη αποφάσεων.
Παράλληλα, εξετάστηκε η αξιοποίηση σύγχρονων τεχνολογικών και ψηφιακών εργαλείων για τη βελτίωση τόσο των διοικητικών και ελεγκτικών διαδικασιών όσο και των υπηρεσιών που παρέχονται στους πολίτες.
Η βαθμολογία προέκυψε από 16 διαφορετικές διαδικασίες. Για κάθε Δήμο καταγραφόταν εάν η συγκεκριμένη διαδικασία εκτελείται αποτελεσματικά και το συνολικό αποτέλεσμα διαμόρφωνε βαθμολογία από 0 έως 16.
Οι 16 διαδικασίες που εξετάστηκαν
Με βάση το αναλυτικό αρχείο της μελέτης που συνοδεύει την έκθεση, η αξιολόγηση περιλαμβάνει μεταξύ άλλων:
Σύνταξη και αναθεώρηση Εγχειριδίου Εσωτερικών Ελέγχων.
Κατάρτιση ετήσιου ή πολυετούς προγράμματος εργασιών.
Σχεδιασμό και διενέργεια προγραμματισμένων και έκτακτων ελέγχων.
Παροχή συμβουλευτικού έργου στις υπηρεσίες και λειτουργίες του φορέα.
Έλεγχο της επάρκειας του Συστήματος Εσωτερικού Ελέγχου και προτάσεις βελτίωσης.
Παροχή συμβουλευτικών υπηρεσιών.
Αξιολόγηση των λειτουργιών με βάση τις αρχές της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης.
Έλεγχο των διαδικασιών εκτέλεσης του προϋπολογισμού, των δαπανών και της διαχείρισης της περιουσίας.
Έλεγχο και αξιολόγηση της κατάρτισης οικονομικών και μη οικονομικών αναφορών.
Αξιολόγηση του σχεδιασμού και της εκτέλεσης λειτουργιών και προγραμμάτων.
Έλεγχο συμμόρφωσης με τη νομοθεσία, τους κανονισμούς και τις πολιτικές.
Έλεγχο της αποτελεσματικότητας των πληροφοριακών συστημάτων.
Παρακολούθηση της εφαρμογής διορθωτικών και βελτιωτικών ενεργειών.
Κατάρτιση Ετήσιας Έκθεσης με Γνώμη.
Γνωστοποίηση στις αρμόδιες υπηρεσίες τυχόν ενδείξεων απάτης, έλλειψης ακεραιότητας ή πειθαρχικής ευθύνης.
Μέριμνα για την εκπαίδευση και επιμόρφωση των εσωτερικών ελεγκτών.
Λέρος: 13/16 και μέσα στην πρώτη δεκάδα της Ελλάδας
Το αποτέλεσμα αποκτά μεγαλύτερη σημασία εάν συγκριθεί με τη συνολική εικόνα των 332 Δήμων που αξιολογήθηκαν.
Η μέση βαθμολογία πανελλαδικά ήταν μόλις 6,91/16, ενώ η διάμεσος διαμορφώθηκε στο 7/16. Η υψηλότερη επίδοση ήταν 16/16 και η χαμηλότερη 3/16.
Ο Δήμος Λέρου, με 13/16, βρίσκεται δηλαδή περίπου 6 μονάδες πάνω από τον εθνικό μέσο όρο.
Ακόμη πιο χαρακτηριστικό είναι ότι μόλις 20 από τους 332 Δήμους πέτυχαν βαθμολογία τουλάχιστον 12/16, ενώ μόλις 29 Δήμοι έφτασαν ή ξεπέρασαν το 10/16.
Με απλά λόγια, η Λέρος βρίσκεται στο κορυφαίο περίπου 3% των Δήμων της χώρας ως προς τη θέση κατάταξης.
Η πρώτη δεκάδα
Στην κορυφή της πανελλαδικής κατάταξης βρίσκεται ο Δήμος Αγίων Αναργύρων–Καματερού με 16/16 και ακολουθεί ο Δήμος Αγρινίου με 15/16. Με 14/16 βρίσκονται οι Δήμοι Περάματος, Λαρισαίων και Κατερίνης.
Στη βαθμολογία 13/16 κατατάσσονται οι Δήμοι Πύλου–Νέστορος, Σπάρτης, Σάμης, Κορυδαλλού και Λέρου, με τον Δήμο Λέρου να καταλαμβάνει επίσημα τη 10η θέση της πανελλαδικής κατάταξης.
Αυτό σημαίνει ότι ο Δήμος Λέρου βρίσκεται στην ίδια ανώτερη βαθμολογική ζώνη με Δήμους σημαντικά μεγαλύτερους πληθυσμιακά και διοικητικά.
Η Λέρος πάνω από Αθήνα, Πειραιά και Θεσσαλονίκη στην κατάταξη
Ένα από τα στοιχεία που προκαλούν ιδιαίτερη εντύπωση είναι ότι στη συγκεκριμένη αξιολόγηση ο Δήμος Λέρου κατατάσσεται υψηλότερα από τους τρεις μεγαλύτερους Δήμους της χώρας.
Ο Δήμος Λέρου βρίσκεται 10ος με 13/16, ενώ ο Δήμος Αθηναίων κατατάσσεται 13ος, ο Δήμος Πειραιά 14ος και ο Δήμος Θεσσαλονίκης 15ος, όλοι με βαθμολογία 12/16.
Αυτό, βεβαίως, δεν σημαίνει ότι η μελέτη χαρακτηρίζει συνολικά τον Δήμο Λέρου “καλύτερο Δήμο” από την Αθήνα ή τη Θεσσαλονίκη. Η σύγκριση αφορά αποκλειστικά τα συγκεκριμένα κριτήρια και τις 16 διαδικασίες που αξιολόγησε η έρευνα.
Αποτελεί όμως μια ιδιαίτερα σημαντική επίδοση για έναν μικρό νησιωτικό Δήμο.
Ιδιαίτερα υψηλή επίδοση σε σχέση με το σύνολο της χώρας
Η κατανομή των αποτελεσμάτων κάνει ακόμη πιο ξεκάθαρη τη σημασία της επίδοσης.
Από τους 332 Δήμους:
120 συγκέντρωσαν βαθμολογία 7,
79 βαθμολογία 6,
44 βαθμολογία 5,
29 βαθμολογία 8,
μόλις 5 Δήμοι συγκέντρωσαν 13/16,
3 Δήμοι έφτασαν στο 14,
ένας Δήμος στο 15 και
ένας μόλις Δήμος πέτυχε το απόλυτο 16/16.
Άρα ο Δήμος Λέρου ανήκει σε μια εξαιρετικά περιορισμένη ομάδα πέντε Δήμων σε ολόκληρη την Ελλάδα που βαθμολογήθηκαν με 13/16. Η ίδια η έκθεση επισημαίνει ότι η ομάδα της κορυφής διαφοροποιείται καθαρά από τη μεσαία ζώνη των Δήμων.
Τι σημαίνει στην πράξη η διάκριση
Το συμπέρασμα της μελέτης είναι σαφές ως προς το πώς πρέπει να ερμηνεύονται οι υψηλές επιδόσεις.
Σύμφωνα με τους ερευνητές, η υψηλή βαθμολογία συνδέεται με συστηματικότερη εφαρμογή διαδικασιών εσωτερικού ελέγχου και μεγαλύτερη ωριμότητα σε ζητήματα λογοδοσίας και διοικητικής οργάνωσης.
Για τον Δήμο Λέρου, επομένως, η 10η θέση αποτελεί θετική εξωτερική αποτύπωση της λειτουργίας του στους συγκεκριμένους τομείς που εξετάστηκαν: εσωτερικός έλεγχος, χρηστή δημοσιονομική διαχείριση, συμμόρφωση, λογοδοσία, διοικητικές διαδικασίες και διαφάνεια.
Δεν πρόκειται για αξιολόγηση της καθαριότητας, του οδικού δικτύου, της ύδρευσης ή γενικότερα της καθημερινότητας του πολίτη. Είναι σημαντικό αυτό να αποσαφηνιστεί, ώστε το αποτέλεσμα να παρουσιαστεί δημοσιογραφικά με ακρίβεια και χωρίς υπερβολές.
Με διεθνή πρότυπα η μεθοδολογία
Η έρευνα αναφέρει ότι η μεθοδολογία ακολούθησε αρχές των Διεθνών Προτύπων Εσωτερικού Ελέγχου, καθώς και τις κατευθυντήριες αρχές της Επιτροπής C.O.S.O., ενώ έμφαση δόθηκε στην επαγγελματική εφαρμογή του εσωτερικού ελέγχου όπως προβλέπεται από τον Ν. 4795/2021.
Σύμφωνα με τη μελέτη, οι ελεγκτικές πρακτικές προσαρμόστηκαν στη δομή και στις ανάγκες κάθε Δήμου, με στόχο την αντικειμενική αποτύπωση της αποτελεσματικότητας των μηχανισμών διοίκησης και εσωτερικού ελέγχου.
Η έκθεση φέρει ημερομηνία 1 Σεπτεμβρίου 2026 και υπογράφεται από τον Καθηγητή Ανδρέα Γ. Κουτούπη, Καθηγητή Χρηματοοικονομικής Λογιστικής και Ελεγκτικής με Εστίαση στον Κίνδυνο του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας και Ανεξάρτητο Εσωτερικό Ελεγκτή.
Μια διάκριση με ιδιαίτερη σημασία για έναν μικρό νησιωτικό Δήμο
Για έναν ακριτικό και νησιωτικό Δήμο όπως η Λέρος, ο οποίος λειτουργεί εκ των πραγμάτων με διαφορετικά μεγέθη, ανθρώπινους πόρους και δυνατότητες σε σχέση με τους μεγάλους αστικούς Δήμους, η παρουσία του στην πρώτη δεκάδα της χώρας αποτελεί μια σημαντική θεσμική διάκριση.
Και ίσως αυτό είναι το σημαντικότερο μήνυμα της συγκεκριμένης έρευνας για τη Λέρο:
Ένας μικρός νησιωτικός Δήμος μπορεί να βρίσκεται ανάμεσα στους κορυφαίους της Ελλάδας όταν η αξιολόγηση επικεντρώνεται σε συγκεκριμένες διαδικασίες χρηστής διοίκησης, εσωτερικού ελέγχου, οικονομικής διαχείρισης, λογοδοσίας και διαφάνειας.
Η διάκριση ασφαλώς δεν σημαίνει ότι δεν υπάρχουν προβλήματα ή περιθώρια βελτίωσης. Άλλωστε, η βαθμολογία 13/16 δείχνει ότι υπάρχουν ακόμη διαδικασίες στις οποίες μπορεί να επιτευχθεί περαιτέρω πρόοδος.
Ωστόσο, το τελικό αποτέλεσμα της μελέτης είναι αδιαμφισβήτητο ως προς την κατάταξη:
10ος Δήμος μεταξύ 332 Δήμων της Ελλάδας, βαθμολογία 13/16 και ένας από τους μόλις πέντε Δήμους της χώρας που έφτασαν σε αυτή την επίδοση.
Για τη Λέρο, πρόκειται για μια διάκριση που αξίζει να καταγραφεί, όχι μόνο ως αριθμητική θέση σε έναν πίνακα, αλλά ως θετική αξιολόγηση συγκεκριμένων κρίσιμων μηχανισμών διοίκησης και οικονομικής λειτουργίας του Δήμου για το διαχειριστικό έτος 2025.
