Η μάχη κατά της φοροδιαφυγής περνά πλέον στην εποχή της τεχνητής νοημοσύνης και των ελέγχων σε πραγματικό χρόνο. Μέσα στους επόμενους μήνες η ΑΑΔΕ θέτει σε λειτουργία μια νέα γενιά ψηφιακών εργαλείων που θα επιτρέπουν τη συνεχή παρακολούθηση συναλλαγών, την αυτοματοποιημένη ανάλυση μεγάλου όγκου δεδομένων και τον άμεσο εντοπισμό ύποπτων αποκλίσεων, αλλάζοντας ριζικά τον τρόπο με τον οποίο διενεργούνται οι φορολογικοί έλεγχοι.
Η ενίσχυση του ψηφιακού μετασχηματισμού της φορολογικής διοίκησης αποκτά ακόμη μεγαλύτερη βαρύτητα μετά και τις χθεσινές συστάσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής προς την Ελλάδα, με τις οποίες υπογραμμίζεται η ανάγκη συνέχισης των μεταρρυθμίσεων στη δημόσια διοίκηση και την περαιτέρω αξιοποίηση ψηφιακών εργαλείων για την ενίσχυση της φορολογικής συμμόρφωσης και τη διασφάλιση των δημοσίων εσόδων. Στο επίκεντρο βρίσκεται η αξιοποίηση προηγμένων τεχνολογιών, η διασύνδεση πληροφοριακών συστημάτων και η χρήση εφαρμογών τεχνητής νοημοσύνης που θα επιτρέπουν στο κράτος να εντοπίζει ταχύτερα περιπτώσεις φοροδιαφυγής και λαθρεμπορίου.
Έτσι λοιπόν με τέσσερα νέα ψηφιακά έργα που χρηματοδοτούνται από το Ταμείο Ανάκαμψης και αναμένεται να τεθούν σταδιακά σε λειτουργία, η φορολογική διοίκηση αποκτά τη δυνατότητα να διασταυρώνει στοιχεία από ταμειακές μηχανές, POS, myDATA, τράπεζες και δημόσιους φορείς σχεδόν τη στιγμή που παράγονται. Παράλληλα, η ανάπτυξη συστημάτων μηχανικής μάθησης και ανάλυσης κινδύνου φιλοδοξεί να καλύψει το κενό που δημιουργεί η περιορισμένη στελέχωση των ελεγκτικών υπηρεσιών, επιτρέποντας πιο στοχευμένους και αποτελεσματικούς ελέγχους.
Τα σημαντικότερα ψηφιακά εργαλεία που έρχονται:
1. Σύστημα Προηγμένης Επιχειρησιακής Νοημοσύνης (BI) και Ανάλυσης Δεδομένων
Το πρόγραμμα αναμένεται να παραληφθεί προσεχώς και θα επιτρέπει την επεξεργασία και διασταύρωση τεράστιου όγκου δεδομένων μέσα σε λίγα δευτερόλεπτα. Θα ελέγχει σε πραγματικό χρόνο συναλλαγές μέσω POS, δεδομένα του myDATA, το σύστημα Εισροών-Εκροών καυσίμων και πλήθος άλλων πληροφοριών, δημιουργώντας παράλληλα ψηφιακό προφίλ για κάθε φορολογούμενο.
Το νέο σύστημα θα αξιοποιεί εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης και μηχανικής μάθησης, μοντέλα πρόβλεψης, εξόρυξης δεδομένων και αυτοματοποιημένης ανάλυσης κινδύνου, με στόχο τον άμεσο εντοπισμό ύποπτων συναλλαγών και την έκδοση ειδοποιήσεων προς τους ελεγκτικούς μηχανισμούς σε πραγματικό χρόνο.
2. «Ζωντανή» παρακολούθηση των ταμειακών μηχανών
Η ΑΑΔΕ προχωρά στην προμήθεια νέου λογισμικού που θα αντικαταστήσει το υφιστάμενο σύστημα e-send και θα επιτρέψει τη σχεδόν σε πραγματικό χρόνο διαβίβαση των στοιχείων των ταμειακών μηχανών στο myDATA. Από το κέντρο επιχειρήσεων της φορολογικής διοίκησης θα είναι δυνατή η παρακολούθηση της ροής των συναλλαγών, ενώ το σύστημα θα εντοπίζει άμεσα διακοπές στη μετάδοση δεδομένων και θα αποστέλλει ειδοποιήσεις τόσο στις επιχειρήσεις όσο και στις ελεγκτικές υπηρεσίες. Με αυτόν τον τρόπο θα καθίσταται ευκολότερος ο εντοπισμός τεχνικών προβλημάτων αλλά και πιθανών παρεμβάσεων στις ταμειακές μηχανές.
3. Νέο Taxis
Η πρώτη φάση του νέου Ολοκληρωμένου Πληροφοριακού Συστήματος Φορολογίας προβλέπει την αντικατάσταση των TAXIS, TAXISnet και ELENXIS, σηματοδοτώντας τον συνολικό εκσυγχρονισμό της φορολογικής διοίκησης. Το νέο Taxis θα συνδεθεί απευθείας με τράπεζες, Κτηματολόγιο, Αστυνομία, Αρχή για το Ξέπλυμα Χρήματος, ΓΕΜΗ, ΕΦΚΑ, ΚΕΑΟ, Επιμελητήρια, δικαστήρια και φορολογικές αρχές άλλων χωρών. Κάθε φορολογούμενος θα αποκτήσει έναν πλήρη ψηφιακό φάκελο, ο οποίος θα περιλαμβάνει στοιχεία για εισοδήματα, περιουσία, συναλλαγές, υποχρεώσεις και ιστορικό φορολογικής συνέπειας. Μεταξύ των βασικών λειτουργιών του νέου συστήματος περιλαμβάνονται:
- Ψηφιακός φάκελος φορολογουμένου, με πλήρη ηλεκτρονικοποίηση των υπηρεσιών και παρακολούθηση των υποθέσεων από άκρο σε άκρο.
- Αρχή «Once Only», σύμφωνα με την οποία πολίτες και επιχειρήσεις θα καταχωρούν τα στοιχεία τους μία μόνο φορά.
- Online διασύνδεση με τρίτα συστήματα, όπως ηλεκτρονική τιμολόγηση, ταμειακές μηχανές και τραπεζικά δίκτυα.
- Ανάλυση συμπεριφοράς και προφίλ φορολογουμένων, μέσω εργαλείων αξιολόγησης κινδύνου, εκτεταμένων διασταυρώσεων και ανταλλαγής δεδομένων με ελληνικούς και διεθνείς φορείς.
