Σημαντική αύξηση κατά 14,8% κατέγραψαν οι ταξιδιωτικές εισπράξεις το πρώτο εξάμηνο του 2026, φθάνοντας τα 8,796 δισ. ευρώ, από 7,664 δισ. ευρώ την αντίστοιχη περίοδο του 2025, σύμφωνα με τα στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος.

Η εικόνα του Ιουνίου ήταν πιο συγκρατημένη, καθώς οι ταξιδιωτικές εισπράξεις διαμορφώθηκαν στα 3,476 δισ. ευρώ, έναντι 3,435 δισ. ευρώ τον ίδιο μήνα πέρυσι, σημειώνοντας αύξηση 1,2%. Την ίδια στιγμή, οι αφίξεις μη κατοίκων ταξιδιωτών αυξήθηκαν κατά 6,9%.

Σε επίπεδο εξαμήνου, πάντως, η επίδοση παραμένει αισθητά ισχυρότερη. Οι αφίξεις μη κατοίκων ταξιδιωτών αυξήθηκαν κατά 15,4% σε σύγκριση με την περίοδο Ιανουαρίου-Ιουνίου 2025, ενώ οι αντίστοιχες εισπράξεις ενισχύθηκαν κατά 14,8%.

Τα στοιχεία δείχνουν ότι ο ελληνικός τουρισμός διατηρεί θετική δυναμική στο πρώτο μισό του έτους, παρά το πιο ήπιο ποσοστό αύξησης των εσόδων τον Ιούνιο και τις πιέσεις που εξακολουθούν να προέρχονται από το διεθνές οικονομικό και γεωπολιτικό περιβάλλον.

Σε ανοδική τροχιά παρέμεινε το β΄ τρίμηνο το λιανεμπόριο, με τον συνολικό τζίρο να ξεπερνά το «φράγμα» των 20 δισ. ευρώ.

Σύμφωνα με την Ελληνική Στατιστική Αρχή (ΕΛΣΤΑΤ) για το σύνολο των επιχειρήσεων του τομέα λιανικού εμπορίου, ο κύκλος εργασιών το δεύτερο τρίμηνο 2026 ανήλθε σε 20,168 δισ. ευρώ, σημειώνοντας αύξηση 2,8% σε σχέση με το αντίστοιχο τρίμηνο του 2025, οπότε και είχε διαμορφωθεί σε 19,616 δισ. ευρώ.

Για τις επιχειρήσεις του τομέα λιανικού εμπορίου, χωρίς τους κλάδους οχημάτων, τροφίμων και καυσίμων, ο κύκλος εργασιών το β’ τρίμηνο 2026 ανήλθε σε 7,203 δισ. ευρώ, σημειώνοντας αύξηση 1,2% συγκριτικά με το αντίστοιχο περυσινό τρίμηνο, οπότε και είχε διαμορφωθεί σε 7,121 δισ. ευρώ.

Για το σύνολο των επιχειρήσεων του τομέα λιανικού εμπορίου, οι δραστηριότητες που παρουσίασαν τη μεγαλύτερη αύξηση στον κύκλο εργασιών το β’ τρίμηνο του 2026 σε σχέση με το αντίστοιχο τρίμηνο του 2025 ήταν:

• Λιανικό εμπόριο μεταχειρισμένων ειδών σε καταστήματα, αύξηση 22,8%
• Λιανικό εμπόριο ιατρικών και ορθοπεδικών ειδών σε ειδικευμένα καταστήματα, αύξηση 21,6%

Οι δραστηριότητες που παρουσίασαν τη μεγαλύτερη μείωση στον κύκλο εργασιών το δεύτερο τρίμηνο του 2026 σε σχέση με το αντίστοιχο τρίμηνο του 2025 ήταν:

• Πώληση άλλων μηχανοκίνητων οχημάτων, μείωση 14,8%
• Άλλο λιανικό εμπόριο σε μη ειδικευμένα καταστήματα, μείωση 5,7%

Οι Περιφέρειες που παρουσίασαν τη μεγαλύτερη αύξηση στον κύκλο εργασιών το β’ τρίμηνο του 2026 σε σχέση με το αντίστοιχο τρίμηνο 2025 ήταν:

• Περιφέρεια Ηπείρου, αύξηση 4,9%
• Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας, αύξηση 3,8%

Η Περιφέρεια που παρουσίασε μείωση στον κύκλο εργασιών το δεύτερο τρίμηνο του 2026 σε σχέση με το αντίστοιχο τρίμηνο 2025 ήταν:

• Περιφέρεια Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης, μείωση 0,1%

Σε 715.328 άτομα ανήλθε για τον Ιούλιο το σύνολο των εγγεγραμμένων ανέργων στο μητρώο της ΔΥΠΑ, καταγράφοντας μείωση κατά -80.260 άτομα (-10,1%) σε σχέση με τον αντίστοιχο μήνα του προηγούμενου έτους Ιούλιο 2025 και αύξηση κατά 43.035 άτομα (6,4%), σε σχέση με τον προηγούμενο μήνα Ιούνιο 2026.

Από αυτά 371.019 (ποσοστό 51,9%) άτομα είναι εγγεγραμμένα στο μητρώο της ΔΥΠΑ για χρονικό διάστημα ίσο ή και περισσότερο των 12 μηνών και 344.309 (ποσοστό 48,1%) είναι εγγεγραμμένα στο μητρώο της ΔΥΠΑ για χρονικό διάστημα μικρότερο των 12 μηνών.

• Οι άνδρες ανέρχονται σε 220.006 άτομα (ποσοστό 30,8%) και οι γυναίκες ανέρχονται σε 495.322 άτομα (ποσοστό 69,2% ).
• Η ηλικιακή κατηγορία 30-44 ετών συγκεντρώνει τον μεγαλύτερο αριθμό εγγεγραμμένων μεταξύ των ηλικιακών κατηγοριών ο οποίος ανέρχεται σε 215.476 άτομα (ποσοστό 30,1%).
• Το εκπαιδευτικό επίπεδο Δευτεροβάθμιας 1 εκπαίδευσης συγκεντρώνει τον μεγαλύτερο αριθμό εγγεγραμμένων μεταξύ των εκπαιδευτικών επιπέδων ο οποίος ανέρχεται σε 322.327 άτομα (ποσοστό 45,1%).

Μεταξύ των Περιφερειών της Χώρας η Περιφέρεια Αττικής και η Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας καταγράφουν τον μεγαλύτερο αριθμό εγγεγραμμένων ο οποίος ανέρχεται σε 254.451 άτομα (ποσοστό 35,6%) και 142.580 άτομα (ποσοστό 19,9%) αντίστοιχα.

Το σύνολο των επιδοτούμενων ανέργων 2 , για τον μήνα Ιούλιο 2026, (αφορά τον αριθμό των δικαιούχων που πληρώθηκαν εντός του αντίστοιχου μήνα) ανέρχεται σε 148.138 άτομα, από τα οποία οι 141.578 (ποσοστό 95,6%) είναι κοινοί άνεργοι και λοιπές κατηγορίες επιδοτούμενων ανέργων και οι 6.560 (ποσοστό 4,4%) είναι εποχικοί τουριστικών επαγγελμάτων. Οι άνδρες ανέρχονται σε 48.271 (ποσοστό 32,6%) και οι γυναίκες σε 99.867 (ποσοστό 67,4%).

Από το σύνολο των επιδοτούμενων ανέργων 119.158 (ποσοστό 80,4%) είναι κοινοί, 1.571 (ποσοστό 1,1%) είναι οικοδόμοι, 6.560 (ποσοστό 4,4%) είναι εποχικοί τουριστικών επαγγελμάτων, 1.041 (ποσοστό 0,7%) είναι εποχικοί λοιποί (αγροτικά), 19.687 (ποσοστό 13,3%) είναι εκπαιδευτικοί και 121 (ποσοστό 0,1%) είναι λοιποί επιδοτούμενοι.

Τον Ιούνιο, το έλλειμμα του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών μειώθηκε σχεδόν κατά το ήμισυ σε σχέση με τον αντίστοιχο μήνα του 2025 και διαμορφώθηκε σε 602,8 εκατ. ευρώ, σύμφωνα με τα στοιχεία της Τραπέζας της Ελλάδος.

Το έλλειμμα του ισοζυγίου αγαθών συρρικνώθηκε, λόγω της μεγαλύτερης αύξησης των εξαγωγών έναντι των εισαγωγών. Σε τρέχουσες τιμές, οι εξαγωγές αγαθών αυξήθηκαν κατά 27,5%, ενώ οι εισαγωγές αγαθών αυξήθηκαν κατά 7,3%. Ειδικότερα, σε τρέχουσες τιμές οι εξαγωγές αγαθών χωρίς καύσιμα αυξήθηκαν κατά 22,3% και οι αντίστοιχες εισαγωγές κατά 5,4%.

Το πλεόνασμα του ισοζυγίου υπηρεσιών κατέγραψε μικρή μείωση, λόγω της επιδείνωσης όλων των επιμέρους ισοζυγίων και κυρίως του ισοζυγίου μεταφορών. Σε σχέση με τον Ιούνιο του 2025, οι αφίξεις μη κατοίκων ταξιδιωτών αυξήθηκαν κατά 6,9% και οι σχετικές εισπράξεις κατά 1,2%.

Το έλλειμμα του ισοζυγίου πρωτογενών εισοδημάτων περιορίστηκε σε σχέση με τον αντίστοιχο μήνα του 2025, αντανακλώντας κυρίως τη μείωση των καθαρών πληρωμών για τόκους, μερίσματα και κέρδη, καθώς και σε μικρότερο βαθμό, τον υπερδιπλασιασμό των καθαρών εισπράξεων από λοιπά πρωτογενή εισοδήματα. Το έλλειμμα του ισοζυγίου δευτερογενών εισοδημάτων αυξήθηκε σε σχέση με τον Ιούνιο του 2025, ως αποτέλεσμα της αύξησης των καθαρών πληρωμών τόσο στον τομέα της γενικής κυβέρνησης όσο και στους λοιπούς, εκτός της γενικής κυβέρνησης, τομείς της οικονομίας.

Το πρώτο εξάμηνο του 2026, το έλλειμμα του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών αυξήθηκε κατά περίπου 1,0 δισεκ. ευρώ έναντι της αντίστοιχης περιόδου του 2025 και διαμορφώθηκε σε 9,5 δισεκ. ευρώ.

Το έλλειμμα του ισοζυγίου αγαθών μειώθηκε, καθώς η αύξηση των εξαγωγών υπερέβη αυτή των εισαγωγών. Σε τρέχουσες τιμές, οι εξαγωγές αγαθών αυξήθηκαν κατά 16,1% και οι εισαγωγές αγαθών κατά 4,5%. Ειδικότερα, σε τρέχουσες τιμές οι εξαγωγές αγαθών χωρίς καύσιμα αυξήθηκαν κατά 7,9% και οι αντίστοιχες εισαγωγές κατά 4,1%.

Το πλεόνασμα του ισοζυγίου υπηρεσιών διευρύνθηκε λόγω της βελτίωσης του ισοζυγίου ταξιδιωτικών υπηρεσιών, η οποία αντισταθμίστηκε σε μεγάλο βαθμό από την επιδείνωση κυρίως του ισοζυγίου λοιπών υπηρεσιών και δευτερευόντως του ισοζυγίου μεταφορών. Σε σχέση με το πρώτο εξάμηνο του 2025, οι αφίξεις μη κατοίκων ταξιδιωτών αυξήθηκαν κατά 15,4% και οι σχετικές εισπράξεις κατά 14,8%.

Το πρώτο εξάμηνο του 2026, στην κατηγορία των άμεσων επενδύσεων, οι απαιτήσεις των κατοίκων έναντι του εξωτερικού κατέγραψαν καθαρές ροές ύψους 1,8 δισεκ. ευρώ και οι υποχρεώσεις των κατοίκων έναντι του εξωτερικού σημείωσαν καθαρές ροές ύψους 6,9 δισεκ. ευρώ.

Στις επενδύσεις χαρτοφυλακίου, η αύξηση των απαιτήσεων των κατοίκων έναντι του εξωτερικού οφείλεται κυρίως στη διεύρυνση κατά 3,1 δισεκ. ευρώ των τοποθετήσεων κατοίκων σε ομόλογα και έντοκα γραμμάτια του εξωτερικού και, σε μικρότερο βαθμό, στην άνοδο κατά 1,7 δισεκ. ευρώ των τοποθετήσεων κατοίκων σε μετοχές επιχειρήσεων μη κατοίκων. Η αύξηση των υποχρεώσεων των κατοίκων αντανακλά κυρίως την άνοδο κατά 9,1 δισεκ. ευρώ των τοποθετήσεων μη κατοίκων σε ελληνικά ομόλογα και έντοκα γραμμάτια, καθώς και την αύξηση κατά 1,5 δισεκ. ευρώ των τοποθετήσεων μη κατοίκων σε μετοχές εγχώριων επιχειρήσεων.

Με το στεγαστικό κόστος να πιέζει ολοένα και περισσότερο τα νοικοκυριά και την προσφορά κατοικιών να παραμένει περιορισμένη, η κυβέρνηση αναζητά νέα φορολογικά εργαλεία για να κινητοποιήσει την οικοδομή και να ρίξει περισσότερα ακίνητα στην αγορά.

Στο επίκεντρο του σχεδιασμού βρίσκεται μια διπλή παρέμβαση στον ΦΠΑ. Η πρώτη προβλέπει τη θέσπιση μειωμένου συντελεστή για την κατασκευή κοινωνικών και προσιτών κατοικιών και περιλαμβάνεται στην Εθνική Στρατηγική για τη Στεγαστική Πολιτική 2026-2035. Η δεύτερη αφορά την παράταση που σχεδιάζεται και για το 2027 στην αναστολή επιβολής ΦΠΑ 24% στις πωλήσεις νεόδμητων ακινήτων, προκειμένου να διατηρηθεί ζωντανό το επενδυτικό ενδιαφέρον και η δυναμική της οικοδομής.

Χαμηλότερος ΦΠΑ για προσιτή κατοικία

Στον τρίτο πυλώνα της Εθνικής Στρατηγικής για τη Στέγαση προβλέπεται η παροχή φορολογικού κινήτρου σε κατασκευαστικές εταιρείες για την ανέγερση κατοικιών που θα διατίθενται σε μακροχρόνια μίσθωση με προσιτό ή κοινωνικό μίσθωμα. Το σχέδιο πατάει πάνω στην Οδηγία (ΕΕ) 2022/542 για τον ΦΠΑ, η οποία επιτρέπει στα κράτη μέλη μεγαλύτερη ευελιξία στον καθορισμό των μειωμένων συντελεστών. Ειδικότερα μεταξύ των υπηρεσιών που μπορούν να υπαχθούν σε μειωμένο ΦΠΑ, έχει προστεθεί και «η παροχή και η κατασκευή κατοικιών στο πλαίσιο κοινωνικής πολιτικής όπως ορίζεται από τα κράτη μέλη». Η παρέμβαση λειτουργεί συμπληρωματικά προς τα υφιστάμενα προγράμματα ανέγερσης κατοικιών προσιτής και κοινωνικής στέγασης (κοινωνική αντιπαροχή, κοινωνικές κατοικίες σε ανενεργά στρατόπεδα).

Μάλιστα, ο μειωμένος ΦΠΑ θα μπορούσε να συνδυαστεί με μείωση ή ακόμη και απαλλαγή από τον ΕΝΦΙΑ, προκειμένου να γίνει πιο ελκυστική για ιδιώτες και θεσμικούς επενδυτές η ανάπτυξη κατοικιών προσιτού κόστους.

Τα μοντέλα Πορτογαλίας και Γαλλίας

Σύμφωνα με τη στρατηγική εξετάζονται πρακτικές που εφαρμόζονται ήδη σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες, με χαρακτηριστικά παραδείγματα την Πορτογαλία και τη Γαλλία. Στην Πορτογαλία εφαρμόζεται μειωμένος ΦΠΑ 6%, στην κατασκευή και ανακαίνιση ακινήτων που προορίζονται για μακροχρόνια μίσθωση, εφόσον το ακίνητο πωλείται για ιδιοκατοίκηση ή προορίζεται για προσιτή μίσθωση κατοικίας. Το μηνιαίο ενοίκιο δεν μπορεί να υπερβαίνει τα 2.300 ευρώ, ενώ η μίσθωση θα πρέπει να ξεκινά εντός 24 μηνών και να διατηρείται για τουλάχιστον 36 μήνες μέσα σε περίοδο πέντε ετών.

Στη Γαλλία εφαρμόζεται μειωμένος συντελεστής ΦΠΑ 10% για κατασκευή κατοικιών από ιδιωτικές κατασκευαστικές εταιρείες σε ζώνες στεγαστικής πίεσης. Οι κατοικίες δίνονται για ενοικίαση σε δικαιούχους με μεσαία εισοδήματα με προσιτό ενοίκιο. Συνδυάζεται και με άλλα φορολογικά κίνητρα όπως απαλλαγή από τον γαλλικό ΕΝΦΙΑ.

Στον πάγο ο ΦΠΑ

Με τη διατήρηση της αναστολής του ΦΠΑ και το 2027, όλες οι μεταβιβάσεις νεόδμητων ακινήτων θα συνεχίσουν να επιβαρύνονται μόνο με τον φόρο μεταβίβασης 3%. Παράγοντες της αγοράς ακινήτων χαρακτηρίζουν την αναστολή του ΦΠΑ 24% βασικό εργαλείο τόνωσης της οικοδομής καθώς η μείωση στο κόστος αγοράς είναι σημαντική. Για παράδειγμα ένα διαμέρισμα αξίας 200.000 ευρώ με ΦΠΑ 24% φτάνει στα 248.000 ευρώ, ενώ με το ισχύον καθεστώς ο αγοραστής πληρώνει 206.000 ευρώ, γλιτώνοντας 42.000 ευρώ.

Ο ΦΠΑ στα νεόδμητα εφαρμόστηκε πρώτη φορά το 2006, με εξαίρεση την πρώτη κατοικία, και από τον αρχικό συντελεστή 19% εκτοξεύθηκε στο 24% στα χρόνια των Μνημονίων. Παρέμεινε ενεργός για 13 χρόνια, δημιουργώντας στρεβλώσεις στην αγορά, έως ότου «πάγωσε» από την 1η Ιανουαρίου 2020 με στόχο την τόνωση της οικοδομής. Έκτοτε η αναστολή ανανεώνεται διαρκώς, με την τελευταία να λήγει κανονικά στο τέλος του 2026.