Στα 5,3 δισ. ευρώ ανέρχονται οι πόροι του ελληνικού σχεδίου για το Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο, το οποίο εγκρίθηκε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, με τον αντιπρόεδρο της κυβέρνησης Κωστή Χατζηδάκη να κάνει λόγο για ένα πρόγραμμα με ισχυρό κοινωνικό πρόσημο.

Όπως αναφέρει σε ανάρτησή του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, το ελληνικό πρόγραμμα ήταν ένα από τα πρώτα και το μεγαλύτερο που εγκρίθηκε χθες από την Κομισιόν, περιλαμβάνοντας δράσεις για το περιβάλλον, τη στέγαση και τις μεταφορές.

Νέο «Εξοικονομώ» για 62.000 κατοικίες

Μεταξύ των παρεμβάσεων που έχουν σχεδιαστεί περιλαμβάνεται το νέο πρόγραμμα «Εξοικονομώ», το μεγαλύτερο μέχρι σήμερα, το οποίο θα αφορά 62.000 κατοικίες και 10.000 πολύ μικρές επιχειρήσεις.

Παράλληλα, προβλέπεται η ενεργειακή αναβάθμιση 2.800 κατοικιών για ευάλωτα νοικοκυριά, καθώς και η εγκατάσταση 280.000 αντλιών θερμότητας και ηλιακών θερμοσιφώνων σε κατοικίες.

Ενίσχυση του επιδόματος θέρμανσης

Στο πλαίσιο του σχεδίου προβλέπεται επίσης αύξηση έως και 100 ευρώ τον χρόνο στο επίδομα θέρμανσης, ενώ σημαντικές παρεμβάσεις αφορούν και τις δημόσιες μεταφορές, με την προμήθεια νέων ηλεκτρικών λεωφορείων και συρμών του Μετρό.

«5,3 δισ. ευρώ για περιβάλλον, στέγαση και μεταφορές. Με έντονο κοινωνικό πρόσημο!», σημειώνει χαρακτηριστικά ο κ. Χατζηδάκης.

«Δεν έτυχε… πέτυχε»

Ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης αποδίδει την έγκριση του σχεδίου στη δουλειά που προηγήθηκε, επισημαίνοντας ότι ο πρωθυπουργός του είχε αναθέσει την ευθύνη για τον συντονισμό της προσπάθειας.

«Γνωρίζω την πολύ καλή δουλειά που έγινε από τα συναρμόδια υπουργεία για τον σχεδιασμό των δράσεων του Ταμείου», αναφέρει.

Όπως προσθέτει, η ποιότητα και η αρτιότητα των παρεμβάσεων στο Ελληνικό Σχέδιο για το Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο αναγνωρίστηκαν και από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.

«Δεν έτυχε… πέτυχε!», καταλήγει ο κ. Χατζηδάκης.

Κόντρα έχει ξεσπάσει ανάμεσα στην κυβέρνηση και την αξιωματική αντιπολίτευση με αφορμή την υποστήριξη της υποψηφιότητας της Έλενας Ακρίτα από το ΠΑΣΟΚ για την θέση της αντιπροέδρου της Βουλής. Η εκπρόσωπος Τύπου της Νέας Δημοκρατίας, Αλεξάνδρα Σδούκου, με δήλωσή της αναφέρει: «Χθες ο Εκπρόσωπος Τύπου του ΠΑΣΟΚ κ. Τσουκαλάς, επιχειρώντας να αιτιολογήσει την απόφαση του ΠΑΣΟΚ να υπερψηφίσει την κ. Ακρίτα για την θέση της Αντιπροέδρου της Βουλής, μας είπε ότι «παγίως υπερψηφίζει τους αντιπροέδρους που προτείνουν τα κοινοβουλευτικά κόμματα – συμπολίτευσης και αντιπολίτευσης – με εξαίρεση τα ακροδεξιά και ναζιστικά μορφώματα».

Και συνεχίζει: «Τι δεν μας είπε; Ότι – όπως υπενθύμισε σήμερα ο Κυβερνητικός Εκπρόσωπος κ. Μαρινάκης – τον κ. Χουρδάκη, που τώρα ανήκει στο ΠΑΣΟΚ, όταν είχε προταθεί από την Πλεύση Ελευθερίας για Αντιπρόεδρος της Βουλής, 24 από τους 32 βουλευτές του ΠΑΣΟΚ δεν τον ψήφισαν».

Και καταλήγει: «Είτε λοιπόν πήραν έναν ακροδεξιό στις τάξεις τους, κάτι που προφανώς δεν ισχύει με βάση τα γεγονότα, είτε ο κ. Τσουκαλάς λέει ψέματα. Το ΠΑΣΟΚ οφείλει πλέον να απαντήσει καθαρά. «Ακροδεξιοί» ή ψεύτες;»

Στην τελική ευθεία περνά η δημιουργία της «Ασπίδας του Αχιλλέα», καθώς τη Δευτέρα 31 Αυγούστου στο Τελ Αβίβ υπογράφονται οι συμφωνίες μεταξύ της Γενικής Διεύθυνσης Αμυντικών Εξοπλισμών και Επενδύσεων (ΓΔΑΕΕ) του υπουργείου Εθνικής Άμυνας και της SIBAT, της Διεύθυνσης Αμυντικής Συνεργασίας του ισραηλινού υπουργείου Άμυνας. Από την υπογραφή ξεκινά η αντίστροφη μέτρηση των 35 μηνών για την ολοκλήρωση του έργου, συνολικού ύψους περίπου 3,1 δισ. ευρώ.

Σύμφωνα με επιβεβαιωμένες πληροφορίες και σε συνέχεια δημοσιεύματος της εφημερίδας «Καθημερινής», οι συμφωνίες θα υπογραφούν μεταξύ της Γενικής Διεύθυνσης Αμυντικών Εξοπλισμών και Επενδύσεων (ΓΔΑΕΕ) του υπουργείου Εθνικής Άμυνας και της Διεύθυνσης Αμυντικής Συνεργασίας του υπουργείου Άμυνας του Ισραήλ (SIBAT), όπως επίσης αντίστοιχων αμυντικών φορέων και αμυντικών εταιρειών του Ισραήλ που συμμετέχουν στο πρόγραμμα.

Υπενθυμίζεται ότι η «Ασπίδα του Αχιλλέα», εγκρίθηκε από το Κυβερνητικό Συμβούλιο Εθνικής Ασφάλειας, (ΚΥΣΕΑ), την Πέμπτη 23 Ιουλίου 2026.

Όπως είχε υπογραμμίσει ο υπουργός Εθνικής Άμυνας, Νίκος Δένδιας στο περιθώριο ενημέρωσης για τα εξοπλιστικά προγράμματα του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας, «το συνολικό ποσό των αντιαεροπορικών υπερβαίνει κατά ελάχιστα τα 3 δισεκατομμύρια».

Ως προς το χρονοδιάγραμμα, ο κ. Δένδιας είχε αναφέρει ότι «η «Ασπίδα του Αχιλλέα» θα είναι έτοιμη επιχειρησιακά σε 35 μήνες από σήμερα», εξηγώντας παράλληλα ότι ο χρόνος αφορά την ολοκλήρωση του προγράμματος, καθότι αυτή θα παραδίδεται σε στάδια.

Νέο περιστατικό με τουρκικό μη επανδρωμένο αεροσκάφος σημειώθηκε το πρωί της Παρασκευής 28 Αυγούστου στην περιοχή νότια της Αλεξανδρούπολης, με την Πολεμική Αεροπορία να προχωρά στην απογείωση δύο ελληνικών μαχητικών F-16.

Σύμφωνα με τις διαθέσιμες πληροφορίες, το περιστατικό σημειώθηκε περίπου στις 08:30, όταν το τουρκικό UAV κινήθηκε στην ευρύτερη περιοχή μεταξύ Σαμοθράκης και Λήμνου και εισήλθε στην τερματική περιοχή του αεροδρομίου της Αλεξανδρούπολης.

Η αντίδραση της ελληνικής πλευράς ήταν άμεση, καθώς απογειώθηκαν δύο F-16 για την αναγνώριση και αναχαίτιση του μη επανδρωμένου αεροσκάφους.

Στις προτάσεις του ΠΑΣΟΚ σχετικά με τη διαχείριση του ιδιωτικού χρέους απαντά το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών σημειώνοντας ότι μεγάλο μέρος των μέτρων, που παρουσιάζονται ως νέο σχέδιο, έχουν ήδη θεσμοθετηθεί ή βρίσκονται σε εφαρμογή.

Υπουργείο Οικονομικών: Απαντά στο ΠΑΣΟΚ για το ιδιωτικό χρέος

Στο επίκεντρο της αντιπαράθεσης βρίσκονται κρίσιμα ζητήματα για τους δανειολήπτες, από την προστασία της πρώτης κατοικίας και τις ρυθμίσεις οφειλών έως τον εξωδικαστικό μηχανισμό, τα δάνεια σε ελβετικό φράγκο και τη διαχείριση των κόκκινων δανείων.

Το Υπουργείο, στην ανακοίνωση, με τίτλο «Το ΠΑΣΟΚ ανακαλύπτει σήμερα όσα έγιναν χθες» απαντά στις προτάσεις της αξιωματικής αντιπολίτευσης, αντιπαραθέτοντας τις παρεμβάσεις που έχει ήδη υλοποιήσει και στοιχεία για την εξέλιξη του ιδιωτικού χρέους. Μεταξύ άλλων, επικαλείται τη μείωση των κόκκινων δανείων σε τράπεζες και servicers από 99,7 δισ. ευρώ το 2018 σε 72,34 δισ. ευρώ σήμερα, καθώς και την υποχώρηση του δείκτη μη εξυπηρετούμενου προς εξυπηρετούμενο δανεισμό από 101,3% σε 39,7%.

Ακολουθεί η απάντηση του Υπουργείου Οικονομικών στο ΠΑΣΟΚ:

«Το ΠΑΣΟΚ βάφτισε «νέο σχέδιο» μια συλλογή από ήδη εφαρμοσμένες πολιτικές και παλιές συνταγές. Παρουσιάζει ως καινούργιες λύσεις όσα έχουν ήδη δρομολογηθεί, επαναφέρει ιδέες που έχουν ξεπεραστεί από την πραγματικότητα και, όπου επιχειρεί να εμφανιστεί πιο «ριζοσπαστικό», καταλήγει είτε να αγνοεί τους ευρωπαϊκούς κανόνες είτε να προτείνει ρυθμίσεις που δημιουργούν νέες αδικίες εις βάρος των συνεπών φορολογουμένων και δανειοληπτών.

Ας δούμε, λοιπόν, μία προς μία τις προτάσεις του:

1. Ζητά προστασία της κύριας κατοικίας. Έχει ήδη ψηφιστεί.

Το ΠΑΣΟΚ προτείνει την επαναφορά της προστασίας της κύριας κατοικίας. Η Κυβέρνηση την έχει ήδη θεσμοθετήσει και τίθεται σε εφαρμογή στις 21 Σεπτεμβρίου.

Μέσω του εξωδικαστικού μηχανισμού παρέχεται πλέον στους δανειολήπτες η δυνατότητα να προστατεύσουν την πρώτη κατοικία τους μέσω σταδιακής αποπληρωμής σε δόσεις, με αυτοματοποιημένο και αντικειμενικό τρόπο και χωρίς καθυστερήσεις στα δικαστήρια.

Αυτό, λοιπόν, που το ΠΑΣΟΚ ευαγγελίζεται σήμερα ως λύση, είναι ήδη νόμος του κράτους και ξεκινά να εφαρμόζεται άμεσα.

2. Ζητά 120 δόσεις. Υπάρχουν ήδη 72 και έως 240 μέσω του εξωδικαστικού.

Το ΠΑΣΟΚ ζητά την επαναφορά των 120 δόσεων.

Η Κυβέρνηση έχει ήδη προωθήσει ένα ευρύτερο πλέγμα ρυθμίσεων, προβλέποντας έως 72 δόσεις για παλαιότερες οφειλές, ενώ μέσω του εξωδικαστικού μηχανισμού παρέχεται δυνατότητα έως 240 δόσεων και για τις οφειλές προς το Δημόσιο.

3. Προτείνει εξαγορά του δανείου πριν από την πώλησή του σε funds. Αγνοεί τους ευρωπαϊκούς κανόνες.

Το ΠΑΣΟΚ προτείνει να δίνεται στον οφειλέτη η δυνατότητα να εξαγοράζει την οφειλή του σε χαμηλότερη τιμή πριν αυτή πωληθεί σε fund.

Μόνο που η πρόταση αυτή έρχεται σε αντίθεση με τους ευρωπαϊκούς κανόνες περί αφερεγγυότητας.

Η Κυβέρνηση δεν εξαγγέλλει λύσεις που δεν μπορούν να εφαρμοστούν. Έχει θεσμοθετήσει εργαλεία ρύθμισης τα οποία, με ρεαλιστικό και αντικειμενικό τρόπο, δίνουν τη δυνατότητα ακόμη και κουρέματος της οφειλής σε οφειλέτες που πραγματικά το έχουν ανάγκη. Η αντιμετώπιση του ιδιωτικού χρέους απαιτεί πραγματικές λύσεις, όχι εύκολες υποσχέσεις που καταρρέουν μόλις συναντήσουν το ευρωπαϊκό θεσμικό πλαίσιο.

4. Για το ελβετικό φράγκο προτείνει μια «λύση» που αγνοεί όσους ήδη πλήρωσαν.

Η πρόταση του ΠΑΣΟΚ για τα δάνεια σε ελβετικό φράγκο αγνοεί ένα κρίσιμο δεδομένο: πάνω από το 33% των δανείων σε ελβετικό φράγκο έχει ήδη αποπληρωθεί.

Δεν μπορεί να θεσμοθετηθεί μια ρύθμιση που εντείνει την ανισότητα μεταξύ αποπληρωμένων και μη αποπληρωμένων δανείων. Δεν μπορεί η Πολιτεία, επιχειρώντας να διορθώσει ένα πρόβλημα, να δημιουργεί μια νέα αδικία εις βάρος εκείνων που υπήρξαν συνεπείς.

Η Κυβέρνηση έφερε μια ρεαλιστική και σταθμισμένη πρόταση, η οποία προσφέρει σταθερότητα για το μέλλον και ελάφρυνση της οφειλής. Και η ανταπόκριση των ίδιων των δανειοληπτών είναι ενδεικτική: ήδη, έναν μήνα πριν από τη λήξη του προγράμματος, το 60% των δανειοληπτών έχει καταθέσει αίτηση συμμετοχής.

5. Ζητά «υποχρεωτικό» εξωδικαστικό. Η υποχρεωτικότητα υπάρχει ήδη.

Ο εξωδικαστικός μηχανισμός είναι ήδη εργαλείο σε πλήρη λειτουργία. Με τον ν. 5072/2023, οι πιστωτές είναι υποχρεωμένοι να υποβάλλουν πρόταση ρύθμισης τόσο στους ευάλωτους δανειολήπτες όσο και σε μια περίμετρο που καλύπτει ολόκληρη τη μεσαία τάξη.

Με τον ν. 5193/2025, τα εισοδηματικά και περιουσιακά κριτήρια διπλασιάστηκαν, με αποτέλεσμα να δωδεκαπλασιαστεί ο αριθμός των πολιτών που καλύπτονται.

Παράλληλα, οι τράπεζες είναι πλέον υποχρεωμένες να κάνουν πρόταση ρύθμισης τρεις μήνες πριν από τον πλειστηριασμό.

Ο μηχανισμός βασίζεται στις αρχές του ευρωπαϊκού δικαίου

α) Στην ικανότητα αποπληρωμής, βάσει εισοδήματος και δαπανών.

β) Στην αξία της περιουσίας, ώστε να προστατεύεται και η κοινωνική δικαιοσύνη.

Η ευρωπαϊκή αρχή της μη χειροτέρευσης, όπως ενσωματώνεται στον ν. 4738/2020, διασφαλίζει ότι οι πιστωτές δεν θα λάβουν λιγότερα από όσα θα λάμβαναν σε περίπτωση ρευστοποίησης.

Και στην πράξη έχουν ήδη θεσπιστεί ευνοϊκότερες ρυθμίσεις: σταθερό επιτόκιο 3% και αλγόριθμος που οδηγεί σε μεγαλύτερα “κουρέματα”.

Οι νέες προτάσεις του ΠΑΣΟΚ είναι ήδη πράξεις της κυβέρνησης

Απέναντι στις γενικόλογες διακηρύξεις του ΠΑΣΟΚ, η Κυβέρνηση έχει χτίσει ένα συγκεκριμένο πλαίσιο που στηρίζει ουσιαστικά τόσο τους ευάλωτους όσο και τη μεσαία τάξη.

Συγκεκριμένα:

Θεσμοθέτησε για όλους τους δανειολήπτες που τηρούν τη ρύθμιση του νόμου Κατσέλη την ευνοϊκή τοκοφορία που αποφάσισε ο Άρειος Πάγος ενώ , επιπλέον, θεσμοθέτησε και την αναδρομικότητα.

Αύξησε το ακατάσχετο όριο στα 1.600 ευρώ για οφειλές προς το Δημόσιο και τις τράπεζες, με όφελος 350 ευρώ μηνιαίας ρευστότητας για περίπου 1,7 εκατ. φυσικά πρόσωπα και επιχειρήσεις.

Θεσμοθέτησε την άρση κατάσχεσης τραπεζικών λογαριασμών, εφόσον ο οφειλέτης εξοφλήσει το 25% της οφειλής του.

Θέσπισε τη δυνατότητα χορήγησης 72 δόσεων για παλαιότερες οφειλές.

Διεύρυνε το όριο ένταξης στον εξωδικαστικό μηχανισμό από τις 10.000 στις 5.000 ευρώ, δίνοντας τη δυνατότητα ένταξης σε περισσότερους πολίτες με μικρότερες οφειλές.

Νομοθέτησε την προστασία της κύριας κατοικίας με αυτόματο και αντικειμενικό τρόπο, μέσω του εξωδικαστικού μηχανισμού ρύθμισης οφειλών.

Έφερε μια δίκαιη και ρεαλιστική λύση για τα δάνεια σε ελβετικό φράγκο.

Ενεργοποιεί τον Φορέα Απόκτησης και Επαναμίσθωσης, ώστε ευάλωτοι οφειλέτες οι οποίοι δεν έχουν καμία δυνατότητα καταβολής ποσού για το δάνειό τους να μπορούν να παραμείνουν στην κατοικία τους ως μισθωτές, με δυνατότητα επαναγοράς της.

Η πραγματικότητα έχει ήδη προσπεράσει το ΠΑΣΟΚ

Και υπάρχει κάτι ακόμη που δεν χωρά σε συνθήματα: τα αποτελέσματα.

Ο δείκτης του ιδιωτικού χρέους ως ποσοστό του ΑΕΠ για την Ελλάδα το 2025, σύμφωνα με τα στοιχεία της Eurostat, ανήλθε σε 96,6%, όταν ο μέσος όρος για τις 27 χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης ήταν 119,3%. Η Ελλάδα βρίσκεται στη 15η θέση, σε φθίνουσα σειρά, ως προς τον συγκεκριμένο δείκτη.

Από το 2018, ο δείκτης του ληξιπρόθεσμου ιδιωτικού χρέους ως ποσοστού του συνολικού ιδιωτικού χρέους έχει μειωθεί κατά 14 ποσοστιαίες μονάδες, από 70,8% σε 56,7% το πρώτο τρίμηνο του 2026. Μια εξέλιξη που αποτυπώνει τη σημαντική βελτίωση στην εξυπηρέτηση των οφειλών.

Στους χρηματοδοτικούς φορείς –τράπεζες και servicers– τα κόκκινα δάνεια μειώθηκαν από 99,7 δισ. ευρώ το 2018 σε 72,34 δισ. ευρώ σήμερα.

Ακόμη πιο αποκαλυπτική είναι η εξέλιξη του δείκτη μη εξυπηρετούμενου προς εξυπηρετούμενο δανεισμό: από 101,3% το 2018 έχει υποχωρήσει στο 39,7% σήμερα.

Το 2018, δηλαδή, ο εξυπηρετούμενος και ο μη εξυπηρετούμενος δανεισμός βρίσκονταν σχεδόν στα ίδια επίπεδα. Σήμερα ο εξυπηρετούμενος δανεισμός είναι υπερδιπλάσιος του μη εξυπηρετούμενου, ενώ ταυτόχρονα τα κόκκινα δάνεια έχουν μειωθεί σημαντικά και σε απόλυτους αριθμούς.

Αυτή είναι η πραγματικότητα που οι προτάσεις του ΠΑΣΟΚ επιλέγουν να αγνοούν.

Το ιδιωτικό χρέος παραμένει ένα πολύ σοβαρό ζήτημα και χρειάζεται συνεχή δουλειά. Αλλά δεν αντιμετωπίζεται με την ανακύκλωση παλιών συνταγών.

Το ΠΑΣΟΚ μπορεί να συνεχίζει να ανακαλύπτει σήμερα όσα έγιναν χθες. Η πραγματικότητα, όμως, το έχει ήδη προσπεράσει».

Η ανακύκλωση αποτελεί βασικό κρίκο της κυκλικής οικονομίας, καθώς επιτρέπει σε υλικά που διαφορετικά θα κατέληγαν στα απόβλητα να επιστρέψουν στην παραγωγή ως δευτερογενείς πρώτες ύλες. Για να συμβεί αυτό, όμως, μεσολαβεί μια σύνθετη διαδικασία διαλογής και επεξεργασίας.

Πλαστικό, χαρτί, χαρτόνι και μέταλλα που συλλέγονται στους μπλε κάδους πρέπει να διαχωριστούν, να απομακρυνθούν τα ακατάλληλα υλικά και να προκύψουν όσο το δυνατόν καθαρότερα ρεύματα προς αξιοποίηση. Η ποιότητα αυτής της διαδικασίας καθορίζει σε μεγάλο βαθμό και την πραγματική απόδοση της ανακύκλωσης.

Σύμφωνα με τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Περιβάλλοντος (EEA), η αποτελεσματική διαλογή είναι κρίσιμη για την ανάκτηση υλικών και την επιστροφή τους στην παραγωγή, ενώ όσα δεν μπορούν να αξιοποιηθούν καταλήγουν, ανάλογα με το σύστημα διαχείρισης, σε άλλες μορφές επεξεργασίας ή διάθεσης.

Το περιεχόμενο των μπλε κάδων μεταφέρεται αρχικά σε Κέντρα Διαλογής Ανακυκλώσιμων Υλικών (ΚΔΑΥ). Τα υλικά φτάνουν εκεί αναμεμειγμένα: χαρτί, χαρτόνι, διαφορετικά είδη πλαστικών και μέταλλα, μαζί με αντικείμενα τα οποία έχουν απορριφθεί λανθασμένα στον μπλε κάδο. Οργανικά απόβλητα, υφάσματα, παιχνίδια, ηλεκτρικές συσκευές ή ακόμη και μπάζα πρέπει να απομακρυνθούν, καθώς μπορούν να δημιουργήσουν προβλήματα στη γραμμή διαλογής και να υποβαθμίσουν την ποιότητα των ανακυκλώσιμων.

Ακολουθεί η μηχανική διαλογή. Περιστρεφόμενα τύμπανα και κόσκινα διαχωρίζουν τα υλικά ανάλογα με το μέγεθος και άλλα χαρακτηριστικά τους, ενώ στις πιο σύγχρονες γραμμές χρησιμοποιούνται οπτικοί αισθητήρες υπερύθρων για την αναγνώριση διαφορετικών τύπων πλαστικού.

Με αυτόν τον τρόπο, τα μπουκάλια από PET (Polyethylene Terephthalate – τερεφθαλικό πολυαιθυλένιο), όπως οι συσκευασίες νερού και αναψυκτικών, μπορούν να διαχωριστούν από συσκευασίες HDPE (High – Density Polyethylene – πολυαιθυλένιο υψηλής πυκνότητας), υλικό που χρησιμοποιείται μεταξύ άλλων σε δοχεία απορρυπαντικών και καθαριστικών. Τα υπόλοιπα πλαστικά διαχωρίζονται ανάλογα με το υλικό και τις δυνατότητες περαιτέρω επεξεργασίας τους.

Στα μέταλλα, οι μαγνήτες χρησιμοποιούνται για την απομάκρυνση των σιδηρούχων υλικών, ενώ οι διαχωριστές δινορευμάτων (eddy current separators) διαχωρίζουν το αλουμίνιο. Κουτάκια αναψυκτικών, κονσέρβες και άλλες μεταλλικές συσκευασίες ανακτώνται, συμπιέζονται και στη συνέχεια κατευθύνονται στις αντίστοιχες μονάδες επεξεργασίας.

Ανάλογη διαδικασία ακολουθείται για το χαρτί και το χαρτόνι. Μετά τον διαχωρισμό και τη συμπίεσή τους μεταφέρονται σε χαρτοβιομηχανίες, όπου χρησιμοποιούνται για την παραγωγή νέων προϊόντων. Τα πλαστικά που μπορούν να ανακυκλωθούν περνούν από πρόσθετα στάδια, όπως τεμαχισμός, πλύσιμο και απομάκρυνση ξένων υλικών, πριν μετατραπούν σε δευτερογενή πρώτη ύλη.

Σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης, σύμφωνα με τη Eurostat, το 2023 ανακυκλώθηκαν περίπου 75 εκατ. τόνοι αποβλήτων συσκευασίας. Η αύξηση της ανάκτησης υλικών αποτελεί βασικό σκέλος της ευρωπαϊκής πολιτικής για την κυκλική οικονομία, καθώς περιορίζει τις ποσότητες αποβλήτων και μειώνει την ανάγκη χρησιμοποίησης πρωτογενών πρώτων υλών.

Το πρόβλημα των ακατάλληλων υλικών

Ένα σημαντικό μέρος της αποτελεσματικότητας της διαδικασίας εξαρτάται από το τι έχει προηγουμένως απορριφθεί στους κάδους. Η παρουσία ακατάλληλων υλικών και η επιμόλυνση των ανακυκλώσιμων αυξάνουν το υπόλειμμα που προκύπτει από τη διαλογή.

Χαρτί και χαρτόνι με υπολείμματα τροφών, συσκευασίες που περιέχουν υγρά ή σακούλες με οργανικά απόβλητα μπορούν να υποβαθμίσουν την ποιότητα των υλικών και να περιορίσουν τις δυνατότητες αξιοποίησής τους. Όσο μεγαλύτερο είναι το ποσοστό των ακατάλληλων αποβλήτων που φτάνει στα ΚΔΑΥ, τόσο περισσότερα υλικά πρέπει να απομακρυνθούν κατά τη διαλογή.

Το ζητούμενο για τις μονάδες είναι να παράγουν διακριτά και όσο το δυνατόν καθαρότερα ρεύματα χαρτιού, πλαστικών και μετάλλων που μπορούν να διοχετευθούν στην αγορά δευτερογενών πρώτων υλών. Για τον σκοπό αυτό συνδυάζονται μηχανικός διαχωρισμός, οπτικά συστήματα, μαγνήτες και ανθρώπινος έλεγχος.

Τι συμβαίνει στην Ελλάδα

Στην Ελλάδα, σημαντικό μέρος της συλλογής αποβλήτων συσκευασίας πραγματοποιείται μέσω του συστήματος μπλε κάδων της Ελληνικής Εταιρείας Αξιοποίησης Ανακύκλωσης (ΕΕΑΑ). Σύμφωνα με τα στοιχεία που δημοσιοποιεί η εταιρεία, το σύστημα καλύπτει το 99% του πληθυσμού και λειτουργεί σε συνεργασία με περισσότερους από 300 δήμους, με περίπου 175.000 μπλε κάδους, 544 οχήματα συλλογής και 31 Κέντρα Διαλογής Ανακυκλώσιμων Υλικών.

Πέρα από την έκταση του δικτύου συλλογής, το βασικό ζήτημα για την Ελλάδα είναι η ποσότητα και η ποιότητα των υλικών που ανακτώνται μετά τη διαλογή. Η παρουσία ακατάλληλων αποβλήτων στους μπλε κάδους αυξάνει τα υπολείμματα των ΚΔΑΥ, ενώ οι ευρωπαϊκοί στόχοι απαιτούν μεγαλύτερη χωριστή συλλογή και υψηλότερα ποσοστά πραγματικής ανακύκλωσης.

Το πλαίσιο γίνεται αυστηρότερο και με το νέο ευρωπαϊκό Κανονισμό για τις Συσκευασίες και τα Απόβλητα Συσκευασίας (PPWR). Ο Κανονισμός εφαρμόζεται γενικά από τις 12 Αυγούστου 2026, με σειρά επιμέρους υποχρεώσεων και στόχων να τίθενται σε εφαρμογή σταδιακά. Μεταξύ άλλων, προβλέπει νέες απαιτήσεις για την ανακυκλωσιμότητα των συσκευασιών, την περιεκτικότητα ορισμένων συσκευασιών σε ανακυκλωμένο υλικό και τη μείωση των αποβλήτων συσκευασίας.

Οι αλλαγές αυτές αυξάνουν τις απαιτήσεις και για το υλικό που προκύπτει από τα συστήματα συλλογής και διαλογής. Δεν αρκεί, δηλαδή, να αυξάνονται οι ποσότητες που συγκεντρώνονται στους κάδους. Το ζητούμενο είναι μεγαλύτερο μέρος τους να ανακτάται σε ποιότητα που επιτρέπει την επανένταξή του στην παραγωγή.