Στην ραδιοφωνική εκπομπή «Πρωινό Xpress» της Ρένας Παυλάκη φιλοξενήθηκε ο Γενικός Γραμματέας του Υπουργείου Παιδείας, Γιάννης Παπαδομαρκάκης, κάνοντας «ποδαρικό» στη νέα ραδιοφωνική σεζόν. Ο κ. Παπαδομαρκάκης αναφέρθηκε αναλυτικά στον βαθμό ετοιμότητας του εκπαιδευτικού μηχανισμού ενόψει του πρώτου κουδουνιού, τις προσλήψεις αναπληρωτών και μονίμων, τις πρωτοβουλίες στέγασης στα νησιά, καθώς και στις μεγάλες εκπαιδευτικές και ψηφιακές καινοτομίες που εισάγονται στα σχολεία.
Αμεση κάλυψη των κενών και προσλήψεις αναπληρωτών
Όπως σημείωσε ο Γενικός Γραμματέας, η διαδικασία των διορισμών και των προσλήψεων βρίσκεται σε πλήρη εξέλιξη, με την πλειονότητα των αναπληρωτών να τοποθετείται άμεσα στις σχολικές μονάδες:
- Πάνω από 30.000 προσλήψεις αναπληρωτών: Το 80% με 90% των προσλήψεων αναπληρωτών ολοκληρώνεται άμεσα, ώστε οι εκπαιδευτικοί να παρουσιαστούν στα σχολεία στις 7 και 8 Σεπτεμβρίου.
- 100% κάλυψη στις ακριτικές περιοχές: Στα νησιά των Δωδεκανήσων και του Νοτίου Αιγαίου, οι βασικές ειδικότητες (δάσκαλοι, νηπιαγωγοί, καθηγητές πανελλαδικώς εξεταζόμενων μαθημάτων) θα είναι πλήρως καλυμμένες από την πρώτη ημέρα.
- Δεύτερη φάση προσλήψεων: Στα τέλη Σεπτεμβρίου θα πραγματοποιηθεί η επόμενη φάση για την κάλυψη τυχόν λειτουργικών κενών που προκύπτουν από απουσίες ή άδειες (ανατροφής, εγκυμοσύνης κ.ά.).
Περίπου 5.500 νέοι μόνιμοι εκπαιδευτικοί
Ο Γενικός Γραμματέας του Υπουργείου Παιδείας αναφέρθηκε και στους μόνιμους διορισμούς.
Όπως διευκρίνισε, φέτος έγιναν περίπου 5.500 νέοι μόνιμοι διορισμοί, ενώ οι εκπαιδευτικοί παρουσιάστηκαν και ορκίστηκαν στις Διευθύνσεις Εκπαίδευσης από τις 24 έως τις 28 Αυγούστου.
Σύμφωνα με τον ίδιο, η βασική αρχή που ακολουθείται είναι η αναπλήρωση των αποχωρήσεων από οργανικές θέσεις, δηλαδή «ένας προς έναν».
Παράλληλα, όμως, ανέδειξε μία ακόμη παράμετρο που καθιστά σύνθετο τον προγραμματισμό: όπως ανέφερε, περίπου το 25% των νεοδιορισθέντων υπέβαλε αιτήματα για άδειες ανατροφής, εγκυμοσύνης, συνταξιοδοτήσεις ή άλλες περιπτώσεις απουσίας.
Αυτό σημαίνει ότι ακόμη και μετά την πραγματοποίηση των μόνιμων διορισμών μπορούν να δημιουργηθούν νέες ανάγκες, οι οποίες πρέπει στη συνέχεια να καλυφθούν με αναπληρωτές.
Οργανικά και λειτουργικά κενά – Αλλάζει ο τρόπος καταγραφής
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον είχε η διάκριση που έκανε ο κ. Παπαδομαρκάκης μεταξύ οργανικών και λειτουργικών κενών.
Οι αναπληρωτές, όπως εξήγησε, καλύπτουν κατά κύριο λόγο λειτουργικές ανάγκες, οι οποίες μπορούν να δημιουργούνται κατά τη διάρκεια κάθε σχολικής χρονιάς. Αντίθετα, οι οργανικές θέσεις συνδέονται με τις μόνιμες ανάγκες του εκπαιδευτικού συστήματος.
Ο ίδιος αναγνώρισε ότι οι υφιστάμενες οργανικές θέσεις δεν καλύπτουν το σύνολο των πραγματικών αναγκών της εκπαίδευσης και αποκάλυψε ότι το Υπουργείο έχει ήδη ξεκινήσει διαδικασία καταγραφής σταθερών λειτουργικών κενών, ώστε, όπου διαπιστώνεται ότι μία ανάγκη είναι μόνιμη, να μπορεί να μετατρέπεται σε οργανική θέση.
Πρόκειται για μια διαδικασία που, εφόσον εφαρμοστεί συστηματικά, μπορεί να αλλάξει ουσιαστικά τον τρόπο με τον οποίο υπολογίζονται οι πραγματικές ανάγκες κάθε σχολικής μονάδας.
Το πρόβλημα της στέγασης στα νησιά
Ένα από τα δυσκολότερα προβλήματα, ωστόσο, παραμένει η εξεύρεση κατοικίας για τους αναπληρωτές εκπαιδευτικούς που καλούνται να υπηρετήσουν στα νησιά.
Το υψηλό κόστος των ενοικίων, η περιορισμένη διαθεσιμότητα κατοικιών και η πίεση που δημιουργεί η τουριστική δραστηριότητα αποτελούν παράγοντες που μπορεί ακόμη και να οδηγήσουν εκπαιδευτικούς στην απόφαση να μην αποδεχθούν μία πρόσληψη.
Ο Γιάννης Παπαδομαρκάκης αναφέρθηκε στη δωρεάν παροχή δύο ενοικίων αλλά και στις πρόσθετες δυνατότητες στήριξης από τους Δήμους, τονίζοντας ότι οι τοπικές αρχές μπορούν να διαδραματίσουν καθοριστικό ρόλο.
Όπως σημείωσε, ολοένα και περισσότεροι Δήμοι αναζητούν τρόπους στήριξης των εκπαιδευτικών που μετακινούνται σε δυσπρόσιτες ή νησιωτικές περιοχές, είτε μέσω επιδότησης είτε μέσω κάλυψης του κόστους στέγασης. Ως χαρακτηριστικά παραδείγματα αναφέρθηκαν η Κάσος αλλά και ο Δήμος Βιάννου, όπου, σύμφωνα με τον ίδιο, αποφασίστηκε η κάλυψη των ενοικίων των εκπαιδευτικών που θα υπηρετήσουν στην περιοχή.
Το ζήτημα αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα για τα μικρά νησιά, καθώς η κάλυψη μιας οργανικής ή λειτουργικής ανάγκης στα χαρτιά δεν συνεπάγεται πάντοτε και την πραγματική παρουσία του εκπαιδευτικού στην τάξη. Η δυνατότητα να βρει κανείς κατοικία σε λογικό κόστος αποτελεί πλέον αναπόσπαστο μέρος της συζήτησης για τη στελέχωση της εκπαίδευσης στις νησιωτικές περιοχές.
eduPASS: Τεχνητή Νοημοσύνη για τον «χάρτη» των αναγκών
Σημαντικό εργαλείο στον νέο σχεδιασμό αναμένεται να αποτελέσει το eduPASS.
Όπως ανέφερε ο Γιάννης Παπαδομαρκάκης, πρόκειται για σύστημα που βρίσκεται σε φάση ανάπτυξης και δοκιμών και θα χρησιμοποιείται για την καταγραφή των λειτουργικών κενών αλλά και για τον εντοπισμό εκείνων που πρέπει να μετατραπούν σε οργανικές θέσεις.
Στο σύστημα θα ενσωματώνονται, σύμφωνα με όσα είπε, δεδομένα που αφορούν τις δημογραφικές μεταβολές, την υπογεννητικότητα, τα χαρακτηριστικά των σχολικών μονάδων και τις πραγματικές ανάγκες κάθε περιοχής.
Η φιλοδοξία είναι το Υπουργείο να αποκτήσει έναν πολύ ακριβέστερο χάρτη του εκπαιδευτικού συστήματος, περιορίζοντας παράλληλα την επίδραση υποκειμενικών ή ανθρώπινων παρεμβάσεων στον υπολογισμό των αναγκών.
Ο κ. Παπαδομαρκάκης εκτίμησε ότι το σύστημα θα μπορούσε να τεθεί σε πλήρη λειτουργία μέσα στους επόμενους έξι έως δώδεκα μήνες.
Ρομποτική, εργαστήρια, ΚΕΔΑΣΥ και Πρότυπα Σχολεία
Η νέα σχολική χρονιά συνοδεύεται και από ένα ευρύτερο πακέτο αλλαγών.
Μεταξύ αυτών, ο Γενικός Γραμματέας του Υπουργείου Παιδείας ανέφερε την αύξηση των Πρότυπων και Πειραματικών Σχολείων, την επέκταση προγραμμάτων International Baccalaureate (IB), την ενίσχυση των εργαστηρίων Φυσικών Επιστημών στα Γυμνάσια, την εισαγωγή της ρομποτικής στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση, καθώς και την ίδρυση νέων δομών ειδικής αγωγής και υποστήριξης.
Για τα Δωδεκάνησα αναφέρθηκε ειδικότερα στη λειτουργία ΚΕΔΑΣΥ σε Ρόδο, Κω και Κάλυμνο, καθώς και στην ανάγκη ανανέωσης και στελέχωσης των συγκεκριμένων δομών.
Παράλληλα, στη Ρόδο η νέα σχολική χρονιά σηματοδοτεί και την έναρξη λειτουργίας του 1ου Γυμνασίου και του 1ου Λυκείου στο νέο καθεστώς των Ωνάσειων Σχολείων.
«Πολλαπλό βιβλίο»: Στο 100% η επιλογή στη Δευτεροβάθμια
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε και στο λεγόμενο «πολλαπλό βιβλίο».
Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρέθεσε ο κ. Παπαδομαρκάκης, στη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση έχει ολοκληρωθεί η επιλογή από το 100% των εκπαιδευτικών, ενώ στην Πρωτοβάθμια το αντίστοιχο ποσοστό φτάνει στο 98,7%.
Ο Γενικός Γραμματέας συνέδεσε τα ποσοστά αυτά με τη συζήτηση που είχε προηγηθεί γύρω από τις αντιδράσεις για την εφαρμογή του νέου συστήματος, υποστηρίζοντας ότι στην πράξη η συμμετοχή των εκπαιδευτικών υπήρξε σχεδόν καθολική.
Οικονομικός εγγραμματισμός σε ένα περιβάλλον ψηφιακών συναλλαγών
Στη συζήτηση τέθηκε και το πρόγραμμα οικονομικού εγγραμματισμού Fine Start, με αφορμή τις αντιδράσεις που έχει προκαλέσει η εισαγωγή του.
Η εκπαίδευση των μαθητών σε βασικές οικονομικές έννοιες, στις ψηφιακές συναλλαγές και στους κινδύνους εξαπάτησης αποκτά ιδιαίτερη σημασία σε ένα περιβάλλον όπου ολοένα μεγαλύτερο μέρος της οικονομικής καθημερινότητας μεταφέρεται στο διαδίκτυο.
Ο κ. Παπαδομαρκάκης υπεραμύνθηκε συνολικά της ανάγκης εισαγωγής καινοτομιών στο σχολείο, υποστηρίζοντας ότι οι αλλαγές σχεδιάζονται προκειμένου να αντιμετωπιστούν χρόνιες παθογένειες του εκπαιδευτικού συστήματος.
Στο τραπέζι το νέο Λύκειο και το Εθνικό Απολυτήριο
Το επόμενο μεγάλο κεφάλαιο αφορά το Λύκειο και το Εθνικό Απολυτήριο.
Στη συνέντευξη έγινε αναφορά στον εθνικό διάλογο που ξεκινά στις 2 Σεπτεμβρίου, με τη συμμετοχή φορέων και πολιτικών δυνάμεων.
Ο Γιάννης Παπαδομαρκάκης υποστήριξε ότι η επιλογή να ανοίξει η συζήτηση προς το τέλος της κυβερνητικής θητείας και όχι στην αρχή μιας νέας τετραετίας αποσκοπεί στο να αποκτήσει η μεταρρύθμιση ευρύτερα χαρακτηριστικά και να μην αποτελέσει αποκλειστικά κυβερνητικό σχέδιο.
Το ζητούμενο, όπως αναδείχθηκε στη συζήτηση, είναι η Παιδεία να αποκτήσει περισσότερο σταθερό και εθνικό χαρακτήρα, ώστε οι βασικές επιλογές του εκπαιδευτικού συστήματος να μην ανατρέπονται κάθε φορά που αλλάζει η κυβέρνηση.
«Δεν πρέπει να συνεχιστεί αυτή η παθογένεια, γιατί κάνει κακό στη χώρα μας», ήταν το μήνυμα με το οποίο ο κ. Παπαδομαρκάκης έκλεισε τη σχετική συζήτηση.
