Μία νέα δυνατότητα τακτοποίησης ασφαλιστικών οφειλών αποκτούν περίπου 1,5 εκατομμύριο οφειλέτες του e-ΕΦΚΑ, καθώς το το οικονομικό επιτελείο άνοιξε το δρόμο για τη νέα έκτακτη ρύθμιση των 72 δόσεων.
Η παρέμβαση αφορά χρέη που κατέστησαν ληξιπρόθεσμα έως τις 31 Δεκεμβρίου 2023 και εκτιμάται ότι καλύπτει οφειλές ύψους περίπου 47,5 δισ. ευρώ από το συνολικό χρέος των 51,8 δισ. ευρώ προς τα ασφαλιστικά ταμεία.
Η ηλεκτρονική πλατφόρμα αναμένεται να ενεργοποιηθεί αμέσως μετά την ψήφιση της σχετικής διάταξης, πιθανότατα στις αρχές Ιουλίου, δίνοντας στους ενδιαφερόμενους τη δυνατότητα να αποπληρώσουν τις παλαιές οφειλές σε έως 72 μηνιαίες δόσεις. Ωστόσο, η νέα ρύθμιση συνοδεύεται από αυστηρούς όρους, καθώς σε πολλές περιπτώσεις οι οφειλέτες θα χρειαστεί να εξυπηρετούν ταυτόχρονα περισσότερες από μία ρυθμίσεις.
Ειναι χαρακτηριστικό ότι σχεδόν οκτώ στους δέκα οφειλέτες του e-ΕΦΚΑ διαθέτουν ληξιπρόθεσμα χρέη που δημιουργήθηκαν έως το τέλος του 2023 και μπορούν δυνητικά να αξιοποιήσουν τη νέα δυνατότητα. Όμως, η ένταξη δεν είναι αυτόματη ούτε φυσικά αφορά όλους ανεξαιρέτως.
Η σημαντικότερη προϋπόθεση αφορά όσους δημιούργησαν νέα ληξιπρόθεσμα χρέη από την 1η Ιανουαρίου 2024 και μετά. Οι συγκεκριμένοι οφειλέτες δεν μπορούν να εντάξουν τα νεότερα χρέη στις 72 δόσεις. Για να εγκριθεί η αίτησή τους, θα πρέπει υποχρεωτικά να τα ρυθμίσουν μέσω της πάγιας ρύθμισης των 24 δόσεων, ενώ παράλληλα θα εξυπηρετούν και τη νέα ρύθμιση για τα παλαιότερα χρέη. Στην πράξη, πολλοί ασφαλισμένοι θα καταβάλλουν κάθε μήνα δύο διαφορετικές δόσεις, στις οποίες θα προστίθενται και οι τρέχουσες ασφαλιστικές εισφορές.
Το υπουργείο Εργασίας έχει επισημάνει επίσης ότι η νέα ρύθμιση αφορά αποκλειστικά αρρύθμιστες οφειλές. Αυτό σημαίνει οτι όσοι έχουν ήδη εντάξει τα ίδια χρέη σε άλλη ενεργή ρύθμιση δεν θα μπορούν να μεταφερθούν στο νέο καθεστώς των 72 δόσεων.
Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται και ως προς τη διατήρηση της ρύθμισης. Η απώλεια δύο μηνιαίων δόσεων οδηγεί αυτομάτως σε έκπτωση του οφειλέτη. Στην περίπτωση αυτή αναβιώνει το σύνολο της οφειλής μαζί με τις προσαυξήσεις, ενώ το Κέντρο Είσπραξης Ασφαλιστικών Οφειλών αποκτά εκ νέου τη δυνατότητα να ενεργοποιήσει όλα τα μέτρα αναγκαστικής είσπραξης.
Αυτό σημαίνει ότι μπορούν να επιβληθούν κατασχέσεις τραπεζικών λογαριασμών, εγγραφές υποθηκών, κατασχέσεις ή ακόμη και πλειστηριασμοί ακινήτων, σύμφωνα με τις προβλέψεις του Κώδικα Είσπραξης Δημοσίων Εσόδων. Η ένταξη στη ρύθμιση δεν αποτελεί μόνιμη ασπίδα προστασίας της περιουσίας, αλλά ισχύει μόνο όσο ο οφειλέτης παραμένει συνεπής στις υποχρεώσεις του.
Σε αντίθεση με παλαιότερες ρυθμίσεις, η νέα διαδικασία δεν προβλέπει καμία διαγραφή προσαυξήσεων ή τόκων. Ακόμη και στην περίπτωση εφάπαξ εξόφλησης, δεν προβλέπεται “κούρεμα” των επιβαρύνσεων. Το βασικό πλεονέκτημα περιορίζεται στην επιμήκυνση του χρόνου αποπληρωμής και στη μείωση της μηνιαίας δόσης.
Το επιτόκιο της ρύθμισης διαμορφώνεται στο 5,5% και παραμένει σταθερό για όσους ενταχθούν έως τις 12 Σεπτεμβρίου 2027, μέχρι την ολοκλήρωση της αποπληρωμής.
Τα στοιχεία του e-ΕΦΚΑ δείχνουν ότι η μεγάλη πλειονότητα των οφειλετών διαθέτει σχετικά μικρά χρέη. Περίπου 1,44 εκατομμύρια ασφαλισμένοι οφείλουν έως 15.000 ευρώ, ενώ περίπου 363.000 έχουν οφειλές έως 30.000 ευρώ. Συνολικά, σχεδόν 1,8 εκατομμύρια οφειλέτες βρίσκονται κάτω από το όριο των 30.000 ευρώ και αποτελούν τη βασική κατηγορία που αναμένεται να αξιοποιήσει τη νέα ρύθμιση.
Πριν από την υποβολή της αίτησης, οι ενδιαφερόμενοι καλούνται να υπολογίσουν προσεκτικά το συνολικό κόστος. Αν και οι 72 δόσεις μειώνουν σημαντικά τη μηνιαία οικονομική επιβάρυνση, αυξάνουν το συνολικό ποσό που θα καταβληθεί μέχρι την εξόφληση, λόγω των τόκων που συσσωρεύονται στη διάρκεια της πολυετούς αποπληρωμής.
Ενδεικτικά, ασφαλισμένος με ληξιπρόθεσμο χρέος έως το 2023 ύψους 33.000 ευρώ και νεότερες οφειλές 7.200 ευρώ θα καταβάλλει περίπου 539 ευρώ τον μήνα για τη ρύθμιση των 72 δόσεων και ακόμη 317 ευρώ για την πάγια ρύθμιση των 24 δόσεων, διαμορφώνοντας συνολική μηνιαία επιβάρυνση 856 ευρώ, χωρίς να υπολογίζονται οι τρέχουσες ασφαλιστικές εισφορές.
Αντίστοιχα, οφειλέτης με παλαιό χρέος 25.000 ευρώ και νεότερες οφειλές 5.400 ευρώ θα χρειαστεί να καταβάλλει περίπου 408 ευρώ για τη ρύθμιση των 72 δόσεων και 238 ευρώ για τις 24 δόσεις, δηλαδή συνολικά 646 ευρώ κάθε μήνα.
Σε κάθε περίπτωση άνθρωποι της αγοράς επισημαίνουν οτι η νέα ρύθμιση αποτελεί μία σημαντική ευκαιρία για την τακτοποίηση παλαιών ασφαλιστικών υποχρεώσεων, όμως απαιτεί συνέπεια και σωστό οικονομικό προγραμματισμό. Σε διαφορετική περίπτωση, η απώλειά της μπορεί να οδηγήσει στην άμεση αναβίωση των χρεών και στην ενεργοποίηση όλων των μέτρων αναγκαστικής είσπραξης από το ΚΕΑΟ.