Ο Νίκος Κομηνέας οραματίζεται μια αυτόνομη Αστυπάλαια, όπου ο τουρισμός θα λειτουργεί με προϋποθέσεις βιωσιμότητας και συμπληρωματικά με τον πρωτογενή τομέα. Υπολογίζει πως μέσα σε δυο χρόνια αναμένεται να έχει ολοκληρωθεί η συνολική πολεοδομική και χωροταξική μελέτη για το νησί της Αστυπάλαιας. Προτεραιότητα είναι η ενεργειακή αυτονομία του νησιού με τη δημιουργία υβριδικής ηλεκτροπαραγωγικής μονάδας.
Απευθυνόμενος στο powergame.gr στο πλαίσιο του 8th Sustainability Summit του Economist, o κ. Κομηνέας, δήμαρχος της Αστυπάλαιας από το 2019 και μόνιμος κάτοικος του νησιού από τη δεκαετία του ’80, αποκαλύπτει πως έχουν γίνει επαφές για την ανάπτυξη τουριστικού χωριού αλλά στα όρια υφιστάμενων οικισμών. Τονίζει δε πως τη σημασία του μέτρου και της ενημέρωσης των δημοτών στην ενεργειακή και τουριστική εκμετάλλευση του τόπου τους. «Ο κόσμος είναι απαθής διότι ούτε έχει πληροφορηθεί, ούτε του δίνεται η δυνατότητα συμμετοχής στη λήψη αποφάσεων», δηλώνει ο ίδιος.
- Η ενσωμάτωση των ηλεκτροκίνητων αυτοκινήτων στις συγκοινωνίες του νησιού καταδεικνύει μια πολύ αξιόλογη προσπάθεια. Όμως ηλεκτροδοτούνται από μια μονάδα που λειτουργεί με ορυκτά καύσιμα. Υπάρχει ένα παράδοξο σε αυτό διότι ματαιώνεται το θετικό αποτέλεσμα.
Βρισκόμαστε σε μια διαδικασία ανέγερσης ενός νέου σταθμούς ηλεκτρικής ενέργειας, με εκτιμώμενη παράδοση το επόμενο καλοκαίρι. Ήδη τελειώνουν οι αρχαιολογικές έρευνες που είναι υποχρεωτικές. Μετά θα εγκατασταθεί η μονάδα με φωτοβολταϊκά πάνελ που μαζί με μπαταρίες αποθήκευσης θα μπορούν να καλύπτονται οι ανάγκες ηλεκτροδότησης του νησιού έως και 50% την περίοδο αιχμής του καλοκαιριού. Σε δεύτερο στάδιο εξετάζεται η τοποθέτηση ανεμογεννήτριας που θα μπορεί να καλύπτει ακόμη ένα 40% των αναγκών ηλεκτροδότησης. Η ΔΕΗ Ανανεώσιμες, η οποία ήδη έχει αναλάβει την υβριδική μονάδα ρεύματος, η οποία θα γίνει σε έκταση του δήμου.
Έτσι, εν ευθέτω χρόνο, η ηλεκτροδότηση θα γίνεται με ΑΠΕ στο 90%. Θα είμαστε ενεργειακά ανεξάρτητοι. Να σας τονίσω πως εμείς δεν είμαστε συνδεδεμένοι με την υπόλοιπη Ελλάδα. Καταναλώνουμε ότι παράγουμε. Και η Αστυπάλαια θα παραμείνει ένα μη συνδεδεμένο, ανεξάρτητο νησί και έτσι δεν χρειάζεται να γίνουν μεγάλα αιολικά πάρκα.
- Γιατί υπάρχει άρνηση για τα αιολικά πάρκα; Ο αέρας είναι ένα στοιχείο της φύσης που μπορεί να αναπληρώσει τις ενεργειακές ανάγκες ενός τόπου.
Αλλά θα πρέπει να υπάρχει ένα μέτρο. Ο κόσμος τρομάζει από μια διάθεση να τοποθετηθούν αιολικά πάρκα στα νησιά με όρους, συνθήκες, αριθμούς και μεγέθη που ξεπερνούν την πραγματική υπόσταση ενός νησιού. Μετά από ένα τριήμερο οικολογικό συνέδριο στο νησί φάνηκε πως το 70% της κοινής γνώμης στην τοπική κοινωνία δεν είναι αντίθετο σε μια ή δυο ανεμογεννήτριες στο νησί. Δεν γίνεται, παραδείγματος χάριν, να παραχωρούνται άδειες για 10 ή 20 ανεμογεννήτριες στις κορυφογραμμές.
- Με το ζήτημα ανέγερσης ενός αριθμού πολυτελών κατοικιών που δυσαρέστησε τους κατοίκους και προσφύγατε για να το παγώσετε, ποιο ήταν το αποτέλεσμα τελικά;
Στην Αστυπάλαια ενημερωθήκαμε από ένα δημοσίευμα τον περασμένο Μάρτιο. Δεν είχαμε καμία πληροφόρηση από κανέναν απολύτως φορέα. Και εδώ φάνηκε πως οι τοπικές αρχές δεν έχουν αποφασιστικό λόγο για την πορεία του τόπου τους. Δίνονται εγκρίσεις για ενεργειακά και χωροταξικά θέματα με τους κατοίκους να μην έχουν λάβει γνώση.
- Δηλαδή μια ωραία πρωία θα έρχονταν μπουλντόζες στο νησί χωρίς να έχετε την παραμικρή υποψία….
Ακριβώς αυτό. Μετέβη στην πολεοδομία Αθηνών και μου επιβεβαίωσαν πως πράγματι υποβλήθηκε ένα επενδυτικό σχέδιο για το νησί στο Κεντρικό Συμβούλιο Πολεοδομικών Θεμάτων και Αμφισβητήσεων (ΚΣΠΘΑ). Το οξύμωρο είναι πως δεν προβλέπεται από τον νόμο να παρίσταται ο δήμος στις διαβουλεύσεις του ΚΣΠΘΑ. Χαριστικά μου επιτράπηκε να δώσω το παρόν. Αφού βγήκε ένα θετικό πόρισμα ενός «ειδικού πολεοδομικού σχεδίου», η επένδυση επρόκειτο να πάρει την έγκριση του υπουργού ενώ ήδη βρίσκεται σε εξέλιξη μια πολεοδομική μελέτη για όλο το νησί. Θα ήμασταν δε υποχρεωμένοι να συμπεριλάβουμε στη μελέτη αυτό το ειδικό πολεοδομικό σχέδιο.
Και αναρωτήθηκα πως είναι δυνατόν σε ένα νησί με 1.400 κατοίκους, 3.500 κλίνες, 500 άτομα στο κάμπινγκ και με μέγιστη φιλοξενία 8.000 άτομα στην ακμή του καλοκαιριού να προγραμματίζεται μια επένδυση 2.500-3000 στρεμμάτων με διασπορά κτιρίων χωρίς να γνωρίζει κανένας τίποτα ενώ είχε ήδη ξεκινήσει πολεοδομική μελέτη που θα καθορίσει τόπους, χρήσεις, μεγέθη και προοπτικές σε όλους τους τομείς;
- Οπότε έχει παγώσει η επένδυση αυτή μέχρι να ολοκληρωθεί η πολεοδομική μελέτη του νησιού… και πότε προβλέπεται αυτό;
Υπολογίζω εντός διετίας. Τον Νοέμβριο θα γίνει η πρώτη επαφή στην Αστυπάλαια από το γραφείο που έχει αναλάβει την εκπόνησή της. Μετά θα υπάρξουν διαβουλεύσεις και γνωμοδοτήσεις από οποιοδήποτε φορέα μπορεί να έχει λόγο -αρχαιολογικές υπηρεσίες, δασαρχείο, δημοτικές αρχές- για το τι γίνεται σε έναν τόπο.
- Είχατε δηλώσει πως μπορούν να αξιοποιηθούν υφιστάμενοι οικισμοί προς εκμετάλλευση. Τι εννοείτε;
Έχει εκδηλωθεί ενδιαφέρον από ελληνικές και ξένες εταιρείες. Τους έδειξα οικισμούς όπως το Μέσα και Έξω Βαθύ ή το Ακρωτήρι, όπου μπορεί να γίνει και μαρίνα σε έναν φανταστικό κόλπο. Στόχος είναι η δημιουργία οικιστικών συνόλων και όχι διάσπαρτες βίλες στο εσωτερικό του νησιού. Δεν είμαστε Λάρισα, ούτε Βόλος, ούτε Κέρκυρα. Δεν έχει αλλοτριωθεί η Αστυπάλαια στον βαθμό που έχουν αλλοτριωθεί άλλες περιοχές.
- Έχει εκδηλωθεί ώριμο ενδιαφέρον από κάποια πλευρά;
Είναι μια ελληνική εταιρεία που ασχολείται τελευταία με το κομμάτι των οικολογικών χωριών και θα δούμε πως θα εξελιχθούν οι επαφές. Απώτερος στόχος είναι η δημιουργία ενός τουριστικού χωριού που θα αναπαράγει τα μοντέλα των χωριών του νησιού μας.
- Υπάρχει κοινή αντίληψη μεταξύ των δημοτών για τον τουρισμό που θέλουν στην Αστυπάλαια;
Η Αστυπάλαια έχει διαμορφώσει τον δικό της χαρακτήρα, με μια ώσμωση ανάμεσα στους κατοίκους και όσους αποφάσισαν να μετακομίσουν εκεί. Η κοινωνία της Αστυπάλαιας δεν επιθυμεί την άλογη και πέραν κάθε μέτρου ανάπτυξη.
- Μιλήσατε για αυτονομία στην ενέργεια. Πρόνοια για τους φυσικούς πόρους του νησιού έχει γίνει;
Καταρχάς, ο πρωτογενής τομέας καθορίζει τον τρόπο ζωής ενός νησιού. Παραδείγματος χάριν έχουν δημιουργηθεί δυο τυροκομεία και δυο εταιρείες κάνουν τυποποίηση του μελιού. Έχουν αρχίσει να δημιουργούνται θερμοκήπια και στην κτηνοτροφία προωθούνται π.χ. οικολογικές τροφές και οικολογική διατροφή των ζώων. Όλα αυτά θα περιλαμβάνονται στη χωροταξική μελέτη του νησιού.
ΠΗΓΗ POWER GAME