Επτά ημέρες, τρία νησιά, περισσότεροι από 50 φορείς σε ένα πολυδιάστατο πρόγραμμα αξιολόγησης.
Στρατηγικοί Εταίροι της υποψηφιότητας τα Επιμελητήρια Κυκλάδων και Δωδεκανήσου – Επίσημος Χορηγός Θαλάσσιων Μεταφορών η Attica Group
Τη διεθνή κριτική επιτροπή του IGCAT (International Institute of Gastronomy, Culture, Arts and Tourism) υποδέχεται η Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου από τις 7 έως τις 13 Νοεμβρίου 2026, στο πλαίσιο της αξιολόγησης της υποψηφιότητάς της για τον τίτλο «Παγκόσμια Περιφέρεια Γαστρονομίας 2028» (World Region of Gastronomy 2028).
Η Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου, η πρώτη ελληνική Περιφέρεια που διεκδικεί τον συγκεκριμένο τίτλο, έχει αναλάβει τον σχεδιασμό, τη διοργάνωση και τον συνολικό συντονισμό της επίσκεψης, κινητοποιώντας ένα ευρύ δίκτυο θεσμικών φορέων, παραγωγικών οργανώσεων, επιχειρήσεων, εκπαιδευτικών και επιστημονικών ιδρυμάτων, πολιτιστικών συλλόγων και εκπροσώπων της κοινωνίας των πολιτών.
Το επταήμερο πρόγραμμα, με σταθμούς την Τήνο, τη Σύρο και τη Ρόδο, περιλαμβάνει επισκέψεις, θεσμικές συναντήσεις, παρουσιάσεις και βιωματικές δράσεις. Στόχος είναι να γνωρίσει η επιτροπή όχι μόνο τον γαστρονομικό πλούτο των νησιών αλλά ολόκληρο το οικοσύστημα που συνδέει την πρωτογενή παραγωγή με τον πολιτισμό, την εκπαίδευση, τον τουρισμό, την επιχειρηματικότητα, την καινοτομία και τη βιώσιμη ανάπτυξη.
Archipelago 50 – Εκεί όπου η διαφορετικότητα γίνεται ταυτότητα
Η υποψηφιότητα του Νοτίου Αιγαίου αναπτύσσεται γύρω από την κεντρική ιδέα «Archipelago 50 – Where Diversity Becomes Identity» (Αρχιπέλαγος 50 – Εκεί όπου η διαφορετικότητα γίνεται ταυτότητα).
Σε μια Περιφέρεια 669 νησιών και νησίδων, εκ των οποίων 50 κατοικημένα, η γεωγραφική διασπορά και η διαφορετικότητα δεν αποτελούν εμπόδιο για τη διαμόρφωση κοινής ταυτότητας αλλά την ίδια την πηγή της.
Κάθε νησί έχει τη δική του ιστορία, τις δικές του γεύσεις, τις δικές του καλλιέργειες, τις δικές του τεχνικές και παραδόσεις. Όλα μαζί συγκροτούν έναν ζωντανό γαστρονομικό πολιτισμό, που διαμορφώθηκε μέσα από τη διαχρονική σχέση των ανθρώπων με τη γη, τη θάλασσα και τους διαθέσιμους φυσικούς πόρους.
Η φιλοσοφία της υποψηφιότητας αντιμετωπίζει τη γαστρονομία ως σημείο συνάντησης της οικονομίας, του πολιτισμού, της κοινωνίας και του περιβάλλοντος. Από την προστασία των τοπικών ποικιλιών και τη βιώσιμη αλιεία έως τη διατήρηση της παραδοσιακής γνώσης, την ενίσχυση των νέων παραγωγών και τη σύνδεση της τοπικής παραγωγής με τον τουρισμό, η γαστρονομία λειτουργεί ως εργαλείο βιώσιμης ανάπτυξης και ενδυνάμωσης των νησιωτικών κοινωνιών.
Ο Περιφερειάρχης Νοτίου Αιγαίου, Γιώργος Χατζημάρκος, δήλωσε σχετικά:
«Υποδεχόμαστε την κριτική επιτροπή του IGCAT με τον ίδιο τρόπο που χτίσαμε την υποψηφιότητά μας: θέλουμε να δει τα νησιά μας όπως πραγματικά είναι, μέσα από τους ανθρώπους τους. Τον παραγωγό που κρατά ζωντανή μια ποικιλία. Τον νέο που γύρισε στο νησί του για να φτιάξει κάτι δικό του. Τη γυναίκα που μαθαίνει στα εγγόνια της τη συνταγή που έμαθε από τη μητέρα της. Αυτή είναι η γαστρονομία του Νοτίου Αιγαίου.
Το 2019, το Νότιο Αιγαίο αναδείχθηκε Ευρωπαϊκή Περιφέρεια Γαστρονομίας. Σήμερα, ως η πρώτη ελληνική Περιφέρεια που διεκδικεί τον παγκόσμιο τίτλο, πιστεύουμε ότι η εμπειρία των νησιών μας έχει κάτι να πει και πέρα από τα σύνορά μας: πώς μικρές κοινωνίες, με περιορισμένους πόρους, μπορούν να κάνουν την παράδοσή τους πλεονέκτημα και προοπτική.
Τίποτα από αυτά δεν θα ήταν εφικτό χωρίς συνεργασία. Ευχαριστώ θερμά τα Επιμελητήρια Κυκλάδων και Δωδεκανήσου, τους φορείς, τους παραγωγούς και όλους όσοι ανοίγουν τις πόρτες τους στην επιτροπή, καθώς και την Attica Group για τη στήριξή της. Πενήντα νησιά, μία φωνή.»
Τρεις νησιωτικοί σταθμοί – Τρεις διαφορετικές όψεις της ίδιας ταυτότητας
Τήνος | 8–10 Νοεμβρίου – Παράδοση, γη και τοπική παραγωγή
Πρώτος σταθμός της επιτροπής είναι η Τήνος, όπου την υποδοχή και τον συντονισμό έχει αναλάβει η Έπαρχος Τήνου, Αναστασία Δεληγιάννη-Άσπρου. Το πρόγραμμα εστιάζει στη σχέση της γαστρονομίας με το αγροτικό τοπίο, την παραδοσιακή τεχνογνωσία και την πολιτιστική κληρονομιά. Η επιτροπή θα γνωρίσει την τοπική παραγωγή, την τέχνη της μαρμαρογλυπτικής και της ξερολιθιάς καθώς και σύγχρονες πρωτοβουλίες που συνδέουν τη γη με τη γαστρονομική δημιουργία.
Σύρος | 10–11 Νοεμβρίου – Επιχειρηματικότητα, παραγωγή και θεσμική συνεργασία
Στη Σύρο, διοικητική πρωτεύουσα του Νοτίου Αιγαίου, το πρόγραμμα αναδεικνύει τη σύνδεση της γαστρονομίας με την επιχειρηματικότητα, τη μεταποίηση, την πολιτιστική κληρονομιά και τη νέα γενιά παραγωγών. Τα μέλη της επιτροπής θα υποδεχθεί ο Χωρικός Αντιπεριφερειάρχης Κυκλάδων, Γιώργος Λεονταρίτης, ο οποίος θα παραχωρήσει συνέντευξη Τύπου στα γραφεία της Περιφέρειας στην Ερμούπολη, παρουσία μελών του Περιφερειακού Συμβουλίου. Το πρόγραμμα περιλαμβάνει επίσκεψη στο Επιμελητήριο Κυκλάδων, θεσμικές επαφές και επισκέψεις σε παραγωγικές μονάδες και πολιτιστικούς χώρους του νησιού.
Ρόδος | 12–13 Νοεμβρίου – Περιφερειακή στρατηγική, συνεργασίες και βιώσιμη ανάπτυξη
Η επίσκεψη ολοκληρώνεται στη Ρόδο, όπου ο Περιφερειάρχης Νοτίου Αιγαίου θα παρουσιάσει στην επιτροπή τη συνολική στρατηγική της Περιφέρειας, το μοντέλο συνεργασίας με τους θεσμικούς και παραγωγικούς φορείς και τις πρωτοβουλίες που συνδέουν τη γαστρονομία με τη βιώσιμη ανάπτυξη. Κεντρική θέση στο πρόγραμμα έχει η συνάντηση στο Επιμελητήριο Δωδεκανήσου, με τη συμμετοχή θεσμικών, παραγωγικών, εκπαιδευτικών και κοινωνικών φορέων. Στο επίκεντρο βρίσκονται δράσεις για τη βιοποικιλότητα, την εκπαίδευση, την κυκλική οικονομία, την κοινωνική επιχειρηματικότητα και τη σύνδεση της τοπικής παραγωγής με τον τουρισμό.
Η διαδικασία αξιολόγησης ολοκληρώνεται την Παρασκευή 13 Νοεμβρίου στη Ρόδο, με ειδική συνεδρίαση της κριτικής επιτροπής και συνέντευξη Τύπου, κατά την οποία θα παρουσιαστεί η αξιολόγηση και το αποτέλεσμα της κριτικής επιτροπής από την επίσκεψη.
Τα Επιμελητήρια Κυκλάδων και Δωδεκανήσου Στρατηγικοί Εταίροι της Υποψηφιότητας
Καθοριστική στη διαμόρφωση και υλοποίηση του προγράμματος είναι η συνεργασία της Περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου με τα Επιμελητήρια Κυκλάδων και Δωδεκανήσου, τα οποία συμμετέχουν ως Στρατηγικοί Εταίροι της Υποψηφιότητας με τη σημαντική συμβολή του Δικτύου Aegean Cuisine στην ανάδειξη του γαστρονομικού πλούτου των νησιών.
Τα δύο Επιμελητήρια έχουν ενεργό ρόλο στη συνδιαμόρφωση των επισκέψεων και των θεματικών συναντήσεων, στην κινητοποίηση των παραγωγικών και επιχειρηματικών φορέων και στην ανάδειξη της γαστρονομίας ως πεδίου συνεργασίας, καινοτομίας και οικονομικής ανάπτυξης.
Η συμβολή τους αποτυπώνει τη σημασία της σύμπραξης της Περιφέρειας με την επιχειρηματική κοινότητα, ώστε η υποψηφιότητα να εκφράζει το σύνολο του παραγωγικού δυναμικού των Κυκλάδων και των Δωδεκανήσων.
Επίσημος Χορηγός Θαλάσσιων Μεταφορών της επίσκεψης είναι η Attica Group, μητρική εταιρεία της Blue Star Ferries, Hellenic Seaways, Anek Lines και SuperFast Ferries, η οποία υποστηρίζει τις ακτοπλοϊκές μετακινήσεις της διεθνούς επιτροπής, συμβάλλοντας στην υλοποίηση του προγράμματος και αναδεικνύοντας τον καθοριστικό ρόλο της θαλάσσιας συνδεσιμότητας στην οικονομική και κοινωνική συνοχή του νησιωτικού χώρου.
Η διεθνής κριτική επιτροπή
Ακολουθούν τα ονόματα και ο τομέας εξειδίκευσης των μελών της κριτικής επιτροπής του IGCAT που θα αξιολογήσουν την υποψηφιότητα:
Dr Diane Dodd (Ηνωμένο Βασίλειο / Ισπανία), Πρόεδρος του IGCAT – Διακυβέρνηση και Οικονομική Διαχείριση
Dr Edith Szivas (Ηνωμένο Βασίλειο / Ουγγαρία), Αντιπρόεδρος του IGCAT – Καινοτομία, Δημιουργικότητα, Τουρισμός και Απασχόληση
Lamia Temimi (Τυνησία), Πρέσβειρα του IGCAT και Συντονίστρια του Cap Bon 2028 – Συμμετοχή των Πολιτών, Εκπαίδευση και Ενδυνάμωση των Τοπικών Κοινωνιών
Jaume Gomila (Ισπανία), Αντιπρόεδρος του IGCAT και Συντονιστής του Menorca 2022 – Περιβάλλον, Γεωργία και Βιωσιμότητα
Levan Kharashtivili (Γεωργία), Εμπειρογνώμονας του IGCAT, Ιδρυτικός Κοσμήτορας της Σχολής Τεχνών και Πολιτιστικής Κληρονομιάς του New Vision University – Επικοινωνία, Προβολή, Παρακαταθήκη και Αξιολόγηση
Τέσσερις πυλώνες αξιολόγησης – Ένα πολυδιάστατο πρόγραμμα
Η επίσκεψη έχει σχεδιαστεί με βάση τους τέσσερις θεματικούς πυλώνες του IGCAT:
Περιβάλλον, Γεωργία και Βιωσιμότητα: Προστασία της βιοποικιλότητας, βιώσιμη παραγωγή, τοπικές ποικιλίες, αλιεία και κυκλική οικονομία.
Καινοτομία, Δημιουργικότητα, Τουρισμός και Απασχόληση: Σύνδεση παραγωγής και τουρισμού, επιχειρηματικότητα, δημιουργική γαστρονομία και νέες ευκαιρίες απασχόλησης.
Συμμετοχή των Πολιτών, Εκπαίδευση και Ενδυνάμωση: Μεταφορά της παραδοσιακής γνώσης, εκπαίδευση των νέων, ενεργοποίηση των τοπικών κοινωνιών και ενίσχυση της συμμετοχής.
Επικοινωνία, Προβολή, Παρακαταθήκη και Αξιολόγηση: Ανάδειξη της περιφερειακής ταυτότητας, διεθνής προβολή, αποτίμηση των αποτελεσμάτων και δημιουργία μακροπρόθεσμου αποτυπώματος.
Η αξιολόγηση καλύπτει ένα ιδιαίτερα ευρύ φάσμα δραστηριοτήτων, από τη γεωργία, την κτηνοτροφία, την αλιεία, τη μελισσοκομία, την οινοπαραγωγή και τη μεταποίηση έως την εστίαση, τη φιλοξενία, τον πολιτισμό, την παραδοσιακή χειροτεχνία, την εκπαίδευση, την έρευνα, τη διαχείριση αποβλήτων και τις θαλάσσιες μεταφορές.
Με την υποψηφιότητα για τον τίτλο «Παγκόσμια Περιφέρεια Γαστρονομίας 2028», η Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου επιδιώκει να αναδείξει διεθνώς τη γαστρονομική ταυτότητα των νησιών της και, ταυτόχρονα, να ενισχύσει ένα κοινό όραμα για το μέλλον: ένα Νότιο Αιγαίο όπου η παράδοση συναντά την καινοτομία και η διαφορετικότητα των νησιών γίνεται πηγή δύναμης, δημιουργίας και βιώσιμης ανάπτυξης.
Archipelago 50 – Where Diversity Becomes Identity
From Ancient Pride to Future Legacy