Χιλιάδες φορολογούμενοι και επιχειρήσεις έχουν να εισπράξουν σημαντικά ποσά από επιστροφές φόρου εισοδήματος και ΦΠΑ, συνολικού ύψους 158 εκατομμυρίων ευρώ. Ωστόσο, η διαδικασία αποπληρωμής τους παραμένει σε εκκρεμότητα λόγω διάφορων παραγόντων. Κάποιοι δικαιούχοι δεν έχουν δηλώσει τραπεζικό λογαριασμό για να τους επιστραφούν τα χρήματα, άλλοι δεν έχουν δηλώσει έγκυρο email για επικοινωνία, ενώ αρκετοί δεν έχουν προσκομίσει τα απαραίτητα δικαιολογητικά που απαιτούνται για την ολοκλήρωση της επιστροφής.
Σύμφωνα με τα στοιχεία της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ), το συνολικό ποσό των εκκρεμών επιστροφών φόρων τον Δεκέμβριο είχε ανέλθει στο 1 δις. ευρώ. Από αυτά, όπως προαναφέρθηκε τα 158 εκατομμύρια αφορούν επιστροφές για τις οποίες οι φορολογούμενοι δεν έχουν ανταποκριθεί, είτε λόγω μη υποβολής στοιχείων, είτε λόγω μη προσκόμισης δικαιολογητικών.
Από το συνολικό ποσό των εκκρεμών επιστροφών, τα 493 εκατ. ευρώ αφορούν επιστροφές άμεσων φόρων, κυρίως φόρου εισοδήματος, ενώ ακόμη 421 εκατ. ευρώ αφορούν έμμεσους φόρους, όπως ο ΦΠΑ και οι Ειδικοί Φόροι Κατανάλωσης.
Από το συνολικό χρέος που υπερβαίνει το 1 δις. ευρώ τα 775 αφορούν εκκρεμείς επιστροφές που δεν έχουν λήξει ακόμη, καθώς δεν έχει παρέλθει το διάστημα των 90 ημερών από την ημερομηνία έκδοσης ΑΦΕΚ. Παρά το γεγονός ότι αυτές οι επιστροφές δεν έχουν ληξιπρόθεσμη ημερομηνία, το ύψος τους παραμένει ιδιαίτερα υψηλό.
Πάντως από τη φορολογική διοίκηση αναφέρουν ότι στόχος είναι να μηδενισθούν οι εκκρεμείς αιτήσεις άνω των 90 ημερών και όλες οι επιστροφές να γίνονται ταχύτερα και αυτοματοποιημένα. Το νέο σχέδιο της εφορίας προβλέπει επιστροφές ΦΠΑ χωρίς την παρέμβαση των εφοριακών. Αυτό θα επιτευχθεί μέσω της διεκπεραίωσης των αιτημάτων επιστροφής ΦΠΑ εντός 90 ημερών σε ποσοστό τουλάχιστον 95%, την αξιολόγηση αιτημάτων επιστροφών ΦΠΑ αυτοματοποιημένα σε περιοδική βάση, την αξιοποίηση Χρυσής Λίστας δικαιούχων για την επίσπευση επιστροφής πιστωτικού υπολοίπου ΦΠΑ και την επέκταση της ψηφιοποίησης του κυκλώματος επιστροφών φόρου(Διαλειτουργικότητα με ΕΦΚΑ / ΗΔΙΚΑ).
Σε ότι αφορά στις αυτοματοποιημένες διαδικασίες επιστροφής ΦΠΑ, με περιορισμό της ανθρώπινης παρέμβασης, μέσω ψηφιακών συναλλαγών με στόχο να αντιμετωπιστούν οι καθυστερήσεις στις επιστροφές ΦΠΑ το νέο πλαίσιο εστιάζει στα εξής:
- Στην επιτάχυνση των επιστροφών ΦΠΑ που σήμερα παρουσιάζουν συχνά σημαντικές καθυστερήσεις.
- Στην αντιμετώπιση της απάτης που σχετίζεται με τις επιστροφές ΦΠΑ, στηριζόμενοι σε αρχές ανάλυσης κινδύνου.
- Στην αυτοματοποίηση και ψηφιοποίηση των διαδικασιών επιστροφής ΦΠΑ χωρίς ανθρώπινη παρέμβαση.
- Στην υποστήριξη των συνεπών επιχειρήσεων και την αύξηση της διαφάνειας.
Η Χρυσή Λίστα
Από την άλλη πλευρά η εφορία έχει επιταχύνει πρόσφατα τις διαδικασίες επιστροφής φόρων, τόσο για το φόρο εισοδήματος όσο και για τον ΦΠΑ για τις συνεπείς επιχειρήσεις. Έχει καθιερωθεί η λεγόμενη «Χρυσή Λίστα», στην οποία περιλαμβάνονται «καθαρές» επιχειρήσεις και επαγγελματίες που πιστώνονται αμέσως με τις επιστροφές φόρου. Στη λίστα αυτή εντάσσονται επιχειρήσεις που πληρούν συγκεκριμένα κριτήρια, όπως:
α) Έλεγχος για τουλάχιστον τρεις φορολογικές περιόδους, με τις επιστροφές που έχουν λάβει να μην διαφέρουν περισσότερο από 5% από τα αιτούμενα ποσά.
β) Μη υποπέσει σε φορολογικές ή τελωνειακές παραβάσεις.
γ) Δεν χαρακτηρίζονται ύποπτες για συμμετοχή σε απάτες ενδοκοινοτικών συναλλαγών, βάσει ειδικής ανάλυσης κινδύνου που διενεργείται σε κεντρικό επίπεδο και δεν δημοσιοποιείται.
Πάντως, τα τελευταία χρόνια διαπιστώνεται μία τελείως διαφορετική κατάσταση σε σύγκριση με όσα προηγούμενα χρόνια. Συγκεκριμένα πριν 10 και πλέον χρόνια, στα ταμεία της εφορίας λίμναζαν περί τα 4-5 δισ. ευρώ επιστροφών ΦΠΑ (κάθε χρόνο) με τις επιχειρήσεις να δίνουν αγώνα για να μπορέσουν να λάβουν αυτά που δικαιούνται. Μάλιστα είχε αναδειχθεί ως κυρίαρχο πρόβλημα για τις ελληνικές εξαγωγές. Οι επιστροφές την εποχή εκείνη γινόντουσαν με καθυστέρηση, στην καλύτερη περίπτωση, σε 4 μήνες και έφθανε έως και 12 μήνες. Το γεγονός αυτό επιδείνωσε εν μέσω οικονομικής κρίσης το πρόβλημα ρευστότητας. Και αυτό καθώς πολλές επιχειρήσεις, κυρίως οι μεγάλες περίμεναν επιστροφές ύψους κατά μέσο όρο 2 εκατ. ευρώ, με αποτέλεσμα να αναγκάζονται να «παγώσουν» κάθε επενδυτικό πρόγραμμα.