Επιταχύνονται οι διαδικασίες από πλευράς κυβέρνησης, προκειμένου να ανοίξει ο δρόμος για τη διάθεση 25.000 ακινήτων στην αγορά, τα οποία βρίσκονται σε εταιρείες διαχείρισης και τράπεζες και θα μπορούσαν να συμβάλουν σημαντικά στην αντιμετώπιση του ελλείμματος στέγης. Το «κλειδί» για την επιτάχυνση των μεταβιβάσεων των ακινήτων αυτών, σταδιακά στην αγορά, βρίσκεται στις βελτιώσεις που αναμένονται στον νέο Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας.
Ο νέος Κώδικας βρισκόταν για συζήτηση στις Επιτροπές της Βουλής και σύμφωνα με πληροφορίες του powergame.gr, εισήχθη σήμερα προς ψήφιση στην Ολομέλεια. Παράλληλα, σημαντική δουλειά γίνεται και σε επίπεδο επαφών servicers και τραπεζών με το Κτηματολόγιο, ώστε να επιλυθούν τα εμπόδια που φρενάρουν γραφειοκρατικά τις μεταβιβάσεις ακινήτων.
Το πλέγμα των κινήσεων που πρέπει να αναληφθούν ώστε να ξεμπλοκάρουν και να αξιοποιηθούν τα ακίνητα servicers και τραπεζών (κάτι που επιθυμούν τόσο οι πιστωτές που δεν έχουν λόγο να διακρατούν ακίνητα στους ισολογισμούς τους, όσο και η κυβέρνηση προκειμένου να βοηθηθεί στην επίλυση του στεγαστικού προβλήματος), είχε υποβληθεί στο Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και τον Υπουργό, Κυριάκο Πιερρακάκη, ο οποίος είχε θέσει ως προτεραιότητα το θέμα της διάθεσης των ακινήτων, σε συνάντησή του με τους servicers και τις τράπεζες και την Τράπεζα της Ελλάδος.
Όπως είχε αποκαλύψει το powergame.gr, οι servicers (οι οποίοι έχουν και τον κύριο όγκο των ακινήτων λόγω της διαχείρισης των κόκκινων δανείων) είχαν υποβάλει στο ΥΠΕΘΟ δέσμη προτάσεων για την αντιμετώπιση δικαστικών και διοικητικών καθυστερήσεων. Οι προτάσεις αυτές αναμένεται να ληφθούν σοβαρά υπόψιν στις βελτιώσεις του νέου Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας. Ειδικότερα, οι servicers επισήμαιναν:
- Τις καθυστερήσεις στην έκδοση διαταγών πληρωμής, ιδίως στα μεγάλα Πρωτοδικεία και Ειρηνοδικεία, οι οποίες οδηγούν σε σημαντικές καθυστερήσεις εισπράξεων και αδυναμία ενεργοποίησης της διαδικασίας αναγκαστικής εκτέλεσης. Για την αποσυμφόρηση των δικαστηρίων και την επιτάχυνση της απονομής δικαιοσύνης, οι servicers προτείνουν την κατάργηση ποσοτικών περιορισμών, την επέκταση της ηλεκτρονικής υποβολής αιτήσεων και την θέσπιση προθεσμιών για την εκδίκαση ανακοπών.
- Την αβεβαιότητα που προκαλούν οι πολυετείς καθυστερήσεις στην εκδίκαση ανακοπών κατά την εκτέλεσης, λειτουργώντας αποτρεπτικά για τους υπερθεματιστές και υπονομεύοντας την ρευστότητα από πλειστηριασμούς. Η πρόταση των servicers προβλέπει δημιουργία ηλεκτρονικής πλατφόρμας για την καταγραφή, προγραμματισμό και εκδίκαση όλων των σχετικών ανακοπών εντός ενός έτους από την διενέργεια του πλειστηριασμού.
- Τις καθυστερήσεις συμβολαιογράφων και Ταμείου Παρακαταθηκών & Δανείων. Όπως αναφέρουν, η αργή σύνταξη πινάκων κατάταξης και η χρονοβόρα διαδικασία κατάθεσης των εκπλειστηριασμάτων στο ΤΠ&Δ καθυστερούν τις πληρωμές δανειστών και επηρεάζουν τις χρηματοροές τιτλοποιήσεων. Οι servicers προτείνουν την θέσπιση ρητών προθεσμιών και δυνατότητα αντικατάστασης αδρανών συμβολαιογράφων, καθώς και την κατάργηση της κατάθεσης στο ΤΠ&Δ , δεδομένης της ύπαρξης επαγγελματικών λογαριασμών στους συμβολαιογράφους.
- Τις σημαντικές καθυστερήσεις σε Υποθηκοφυλακεία και Κτηματολόγια αναφορικά με την καταχώριση και έκδοση πράξεων μεταγραφής. Η ηλεκτρονικοποίηση της διαδικασίας και η τήρηση ρητών προθεσμιών για την έκδοση πιστοποιητικών είναι απαραίτητες προϋποθέσεις, λένε οι servicers, για την επιτάχυνση των πράξεων που σχετίζονται με πλειστηριασμούς.
- Την πλατφόρμα SOLON, η οποία χρησιμοποιείται μόνο για την παρακολούθηση πινακίων. Προτείνεται η διασύνδεσή της με το e-κατάθεση δικογράφων και η λειτουργία της ως ψηφιακού αρχείου όλων των διαδικασιών κάθε υπόθεσης, προσβάσιμο με ΑΦΜ ή μέσω taxisnet, για διαφάνεια και ελάφρυνση του διοικητικού φόρτου των γραμματειών.
- Την ασάφεια ως προς τον αυτοματοποιημένο προγραμματισμό επαναληπτικών πλειστηριασμών και τη συνυπολογιστική ισχύ του Αυγούστου, όπως προβλέπονται στον Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας, και οι οποίες προκαλούν καθυστερήσεις και ακυρώσεις διαδικασιών. Επ΄ αυτού ζητούνται νομοθετικές διευκρινίσεις.
- Τις σχολάζουσες κληρονομιές. Όπως αναφέρουν οι servicers, η καθυστέρηση στον διορισμό κηδεμόνων σχολαζουσών κληρονομιών εμποδίζει την είσπραξη απαιτήσεων και στερεί έσοδα από το δημόσιο. Προτείνεται η θεσμοθέτηση προσωρινού κηδεμόνα με δικαστική απόφαση που θα επιτρέψει την πρόοδο της εκτέλεσης χωρίς δημοσιονομική επιβάρυνση.
- Το άρθρο 35 του ν.4786/2021, προτείνοντας την κατάργησή του προκειμένου να αποκατασταθεί η προσβασιμότητα της κληρονομιαίας περιουσίας από τους δανειστές. Όπως αναφέρουν οι servicers, η δυνατότητα αποποίησης από ενήλικο εντός της ετήσιας προθεσμίας δημιουργεί νομική αβεβαιότητα που εμποδίζει την εκτέλεση.
Οι προτάσεις των servicers, αναφορικά με την αξιοποίηση των ακινήτων, προβλέπουν/εντοπίζουν:
- Πρόσβαση υπερθεματιστών σε μισθωτήρια. Όπως αναφέρουν οι servicers, η δυσλειτουργία των ΔΟΥ και η στενή διατύπωση του άρθρου 997 ΚΠολΔ δημιουργεί πρακτικά εμπόδια στον έλεγχο μισθωτικών σχέσεων. Προτείνονται τροποποιήσεις ώστε ο υπερθεματιστής να έχει πρόσβαση στα σχετικά μισθωτήρια εντός συγκεκριμένων προθεσμιών.
- Προβλήματα από εικονικές ή μεταγενέστερες μισθώσεις. Όπως αναφέρουν, η απώλεια της προθεσμίας καταγγελίας λόγω καθυστερημένης μεταγραφής και η σύναψη εικονικών μισθώσεων μετά την κατάσχεση απαιτούν νομοθετική παρέμβαση και υποχρεωτική χορήγηση των απογράφων ταυτόχρονα με την αίτηση μεταγραφής.
- Τεχνική διαχείριση και νομιμοποίηση ακινήτων. Όπως επισημαίνουν, προβλήματα πολεοδομικής φύσης ή έλλειψη τεχνικών εγγράφων εμποδίζουν την αξιοποίηση ακινήτων. Προτείνουν ρυθμίσεις για ταχύτερη πρόσβαση σε οικοδομικά στοιχεία και διευκολύνσεις στις τακτοποιήσεις, ακόμα και με μονομερείς ενέργειες του ιδιοκτήτη.
- Λοιπές προτάσεις για την αγορά ακινήτων. Προτείνουν τη δυνατότητα ένταξης εταιρειών REOCO σε επιδοτούμενα προγράμματα ανακαίνισης και μίσθωσης για ακίνητα μικρής αξίας, ενισχύοντας έτσι την ρευστοποίηση και την κοινωνική αξιοποίηση του αποθέματος που προκύπτει από πλειστηριασμούς.
Οι servicers στις προτάσεις τους εστιάζουν τέλος,
- Στις ρευστοποιήσεις του ν. 3869/2010 (ν. Κατσέλη). Όπως αναφέρουν, η διαδικασία ρευστοποίησης με εκκαθαριστή είναι αναποτελεσματική λόγω τεχνικών και διοικητικών εμποδίων. Προτείνουν την χρήση της πλατφόρμας e-auction και των άρθρων του Πτωχευτικού Κώδικα, καθώς και τον διορισμό Διαχειριστών Αφερεγγυότητας αντί εκκαθαριστών, διασφαλίζοντας αποτελεσματικότητα και ασφάλεια.
- Στην σύσταση του Φορέα Επαναμίσθωσης Ακινήτων. Όπως σημειώνουν, η μη σύσταση του Φορέα, τέσσερα χρόνια μετά την ψήφιση του νόμου, δημιουργεί κενό για τις περιπτώσεις ευάλωτων οφειλετών και επηρεάζει την εύρυθμη λειτουργία του πλαισίου ρευστοποίησης